<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Grünes Berlin Archive | Fernweh-Motive</title>
	<atom:link href="https://fernwehmotive.de/tag/gruenes-berlin/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://fernwehmotive.de/tag/gruenes-berlin/</link>
	<description>Unterwegs mit Rucksack und Kamera</description>
	<lastBuildDate>Wed, 29 Oct 2025 06:21:03 +0000</lastBuildDate>
	<language>de</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.9.4</generator>

<image>
	<url>https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2023/11/cropped-FWM-icon-32x32.jpg</url>
	<title>Grünes Berlin Archive | Fernweh-Motive</title>
	<link>https://fernwehmotive.de/tag/gruenes-berlin/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
<site xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">155469227</site>	<item>
		<title>Schönower Heide &#8211; Wildwanderweg über ehemaligen Truppenübungsplatz</title>
		<link>https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/</link>
					<comments>https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mareike Schadach]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 28 May 2021 07:27:15 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Deutschland]]></category>
		<category><![CDATA[Wandern]]></category>
		<category><![CDATA[Wildlife]]></category>
		<category><![CDATA[Berlin/Brandenburg]]></category>
		<category><![CDATA[Grünes Berlin]]></category>
		<category><![CDATA[Tierbeobachtung]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://fernwehmotive.de/?p=11855</guid>

					<description><![CDATA[<p>Infos und Tipps fürs Wandern und Beobachten von Weidetieren auf dem alte Truppenübungsplatz Schönower Heide nördlich von Berlin.</p>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/">Schönower Heide &#8211; Wildwanderweg über ehemaligen Truppenübungsplatz</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p><strong>Berlin.</strong> Kurz von der Stadtgrenze von Berlin liegt der ehemalige Truppenübungsplatz &#8220;Schönower Heide&#8221;. Die unter Naturschutz gestellte Heidelandschaft bietet heute vielen geschützten Tier- und Pflanzenarten einen Lebensraum. Durch eine ganzjährige Beweidung durch Dam-, Muffel- und Rotwild wird dafür gesorgt, dass dies auch in Zukunft so bleibt. Die tierischen Landschaftsgärtner sind neben der im Spätsommer lila blühenden Heide die Hauptattraktion der Schönower Heide. Im folgenden Artikel erfahrt ihr alles, was ihr für euren Besuch wissen müsst und was ihr rechts und links vom Wildwanderweg entdecken könnt.</p>



<span id="more-11855"></span>



<p>Unbezahlte, unbeauftragte Werbung. Der Artikel enthält Affiliate-Links*.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="1500" height="1000" data-attachment-id="11871" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-89/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89.jpg" alt="Schönower Heide Rotwild" class="wp-image-11871" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89.jpg 1500w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-89-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1500px) 100vw, 1500px" /><figcaption class="wp-element-caption">Mit etwas Glück, könnt ihr die Wildtiere aus der Nähe beobachten.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-full"><img decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11870" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-16/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16.jpg" alt="" class="wp-image-11870" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-16-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Wildwanderweg führt euch auf 5 km rund um das eingezäunte Gebiet, wo Dam-, Muffel- und Rotwild weiden.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-wandern-in-der-sch-nower-heide">Wandern in der Schönower Heide</h2>



<p>Ihr könnt die Schönower Heide auf zwei verschiedenen Rundwegen entdecken: auf dem <strong>1,6 Kilometer langen Heidepfad</strong> oder auf dem längeren <strong>5 Kilometer langen Wildwanderweg</strong>. Letzterer führt einmal um das eingezäunte Beweidungsareal herum. An beiden Wegen sind zahlreiche Informationstafeln aufgestellt, die über die historische Entwicklung des Gebietes, die Landschaftsform sowie über typische Pflanzen und Tiere der Schönower Heide informieren. An manchen Stellen sind sogar noch <strong>Zeugnisse der früheren militärischen Nutzung</strong> zu entdecken, wie Reste von Bunkern, alte Reifen, Metallrohre oder ein rostiges Verkehrszeichen.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11868" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-15/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-1024x683.jpg" alt="Schönower Heide Militär Relikte" class="wp-image-11868" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-15.jpg 1499w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Nicht weit vom Parkplatz entfernt steht dieses alte Verkehrsschild.</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11869" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-36/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-1024x683.jpg" alt="Schönower Heide Militär Relikte Bunker" class="wp-image-11869" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-36.jpg 1499w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Relikte der früheren militärischen Nutzung.</figcaption></figure>
</div>
</div>



<p>Da es sich um einen früheren Truppenübungsplatz handelt, können <strong>abseits der Wege noch gefährliche Kampfmittel</strong> liegen. Daher ist das Verlassen der Wege untersagt. Es gibt allerdings mehrere Trampelpfade, die über die Heidelandschaft führen, die von dem Heidepfad umgeben wird. Hier sieht man die Sanddünenlandschaft besonders gut.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11867" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-17/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17.jpg" alt="" class="wp-image-11867" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-17-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Abseits der Wege können noch immer Kampfmittel liegen.</figcaption></figure>



<h3 class="wp-block-heading" id="h-auf-einen-blick">Auf einen Blick</h3>



<p><strong>Strecke:</strong> Wildwanderweg 5,0 km; Heidepfad 1,6 km<br><strong>Kombinierbar mit:</strong> Hobrechtsfelder Rieselfelder<br><strong>Größe des Naturschutzgebietes:</strong> etwa 533 ha<br><strong>Highlights:</strong> Wildtierbeobachtung, Heideblüte, Binnendünen<br><strong>Einrichtungen:</strong> zwei barrierefreie Aussichtspunkte, zwei Picknickplätze, mehrere Holzbänke, Infotafeln und Heidequiz<br><strong>Beste Zeit:</strong> ganzjährig lohnenswert; am besten zur Heideblüte (Mitte August bis Mitte September)</p>



<p class="has-background" style="background-color:#efefef"><strong>TIPP: Ihr wollt nicht alles laufen? Dann könnt ihr auf den angelegten Kieswegen auch super mit dem Fahrrad fahren.</strong></p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1500" height="1000" data-attachment-id="11873" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-507/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507.jpg" alt="Schönower Heide " class="wp-image-11873" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507.jpg 1500w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-507-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1500px) 100vw, 1500px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Wildwanderweg führt euch einmal am Zaun entlang.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="h-aussichtspunkte">Aussichtspunkte</h3>



<p>Von zwei kleinen, angeschütteten Bergen öffnet sich der Blick über die Trockenrasen- und Besenheideflächen des eingezäunten Naturschutzgebietes. Die Ausgucke sind beide barrierefrei und bieten zudem einen Unterstand mit Sitzgelegenheiten. Den ersten Aussichtspunkt erreicht ihr schon nach wenigen Minuten Fußweg auf dem Heidepfad. Nicht weit von diesem ist eine <strong>Wasserstelle angelegt und es sind auch Futterraufen und Salzlecksteine</strong> für die Tiere aufgestellt. Die Chancen auf Wildtier-Sichtungen sind hier daher besonders gut. Wenn ihr den Wildwanderweg geht, dann solltet ihr euch diesen Aussichtsberg auf keinen Fall nicht entgehen lassen und den Bogen mit wandern. Der zweite Aussichtsberg liegt am Wildwanderweg.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11872" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-30/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30.jpg" alt="Schönower Heide Aussichtspunkt" class="wp-image-11872" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-30-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Unterstand auf dem Beobachtungsberg am Heidepfad.</figcaption></figure>



<p class="has-background" style="background-color:#efefef"><strong>TIPP: Wenn von Mitte August bis Mitte September das blühende Heidekraut zu einem dichten lila Teppich wird, ist ein Besuch besonders lohnenswert.</strong></p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-entstehung-eines-besonderen-lebensraumes">Entstehung eines besonderen Lebensraumes</h2>



<p>Ursprünglich war die Landschaft der Schönower Heide von Laubmischwäldern geprägt. Die Wälder wurden damals zur <strong>Holzgewinnung und als Waldweide</strong> genutzt. Als Folge der Nutzung bildete sich im Laufe der Zeit eine moos- und flechtenreiche Vegetation heraus. Spätere Aufforstungsmaßnahmen im 19. Jahrhundert ließen rund um Schönow schließlich ein ausgedehntes <strong>Kiefernwaldgebiet</strong> entstehen.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11876" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-42/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42.jpg" alt="" class="wp-image-11876" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-42-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auch wenn die Heide nicht blüht ist die Landschaft wunderschön.</figcaption></figure>



<p>Ende des 19. / Anfang des 20. Jahrhunderts kaufte Berlin Ländereien zur Errichtung eines Stadtgutes und zur Anlage von Rieselfeldern. Zu den gekauften Flächen gehörten auch Teile der Schönower Heide, von der schon bald Flächen als <strong>Truppenübungsplatz</strong> genutzt wurden. Zuerst waren es die Truppen der kaiserlichen Armee, dann die Reichswehr und zu DDR-Zeiten schließlich die sowjetischen Streitkräfte. Zu dieser Zeit wurden weitere rund 125 ha Waldfläche gerodet und Gebäude, Unterstände und Wege angelegt. Der Einsatz von schweren Kampffahrzeugen sowie häufige Brände hielten das Gelände von Bewuchs frei und förderten die Entstehung der heutigen Heidelandschaft.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11877" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-24-schoenower-heide-207/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-24-schoenower-heide-207" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207.jpg" alt="Schönower Heide Damwild" class="wp-image-11877" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-207-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Das Damwild erkennt ihr im Sommer ganz leicht an den weißen Flecken auf dem rötlichen Fell.</figcaption></figure>



<p>Nach der Deutschen Wiedervereinigung wurde die Nutzung als Truppenübungsplatz eingestellt. Eine Entwicklung des Gebietes ist aufgrund der auch heute noch bestehenden Kampfmittelbelastung problematisch. Zudem handelt es sich um ein schützenswertes, wenn auch menschengemachtes Biotop. <strong>Im Jahr 2000 wurde die Schönower Heide als Naturschutzgebiet und FFH-Gebiet ausgewiesen.</strong> Die Gebäude wurden zurück gebaut und Wege für Besucher angelegt. Durch verschiedene Maßnahmen soll der Erhalt der Heideflächen und diesem ganz besonderen Lebensraum sichergestellt werden. Die wichtigste Maßnahme ist die Beweidung durch Wildtiere. Dafür wurde im Jahr 2009 in einem&nbsp;&nbsp;ca. 140 ha großen, eingezäunten Areal <strong>Dam-, Muffel- und Rotwild</strong> ausgesetzt.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11865" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/ps_2021-05-24-schoenower-heide-652/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="PS_2021-05-24-schönower-heide-652" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652.jpg" alt="Schönower Heide Konik" class="wp-image-11865" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/PS_2021-05-24-schoenower-heide-652-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Am Rande der Schönower Heide, an der Grenze zu den Hobrechtsfelder Rieselfeldern, werden auch Koniks zur Beweidung eingesetzt.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-wildtierbeweidung-in-der-sch-nower-heide">Wildtierbeweidung in der Schönower Heide</h2>



<p>Die offene und trockene Landschaft der Schönower Heide ist Heimat zahlreicher seltener Arten. Doch würde man die Natur sich selbst überlassen, dann würde die Heidelandschaft schnell zuwachsen und sich wieder ein Wald entwickeln. Viele auf die Trockenheit spezialisierten Tiere und Pflanzen würden somit ihren Lebensraum verlieren.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11881" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-69/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-1024x683.jpg" alt="Schönower Heide Rothirsch" class="wp-image-11881" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-69.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Juckt es an der Nase?</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11883" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-397/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-1024x683.jpg" alt="Schönower Heide Rothirsch" class="wp-image-11883" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-397.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Junger Rothirsch</figcaption></figure>
</div>
</div>



<p>Durch die Beweidung mit Wildtieren soll die Heidelandschaft erhalten werden. Durch Fraß, Tritt und Fegen mit dem Geweih halten Dam-, Muffel- und Rotwild die Landschaft offen. Die Tiere wurden im Sommer 2009 hier angesiedelt und leben ganzjährig in einem eingezäunten, etwa 140 Hektar großen Areal. Dies ist eine sehr naturnahe und zudem günstige Form der Bewirtschaftung. Auf mechanische Methoden, wie Mahd, Entbuschung oder auch das Abbrennen von Vegetation, kann daher weitgehend verzichtet werden.&nbsp;</p>



<p>Die „Hochschule für nachhaltige Entwicklung Eberswalde“ und das „Leibniz-Institut für Zoo- und Wildtierforschung Berlin“ begleiten das Beweidungsprojekt wissenschaftlich.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11878" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-24-schoenower-heide-544/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-24-schoenower-heide-544" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544.jpg" alt="Schönower Heide Rothirsch" class="wp-image-11878" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-24-schoenower-heide-544-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Rothirsche besitzen ein stark verzweigtes Gabelgeweih mit vielen Enden.</figcaption></figure>



<div class="wp-block-columns has-background is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex" style="background-color:#efefef">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow" style="flex-basis:66.66%">
<p class="has-background" style="background-color:#efefef"><strong>TIPP: Besonders schön ist ein Ausflug zur Schönower Heide natürlich, wenn man auch Tiere sieht. Nehmt am besten ein Fernglas mit, wie beispielsweise das handliche und sogar wasserdichte <a href="https://amzn.to/3vHkqBi">Zeiss Terra ED 8&#215;42</a>*.</strong></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow" style="flex-basis:33.33%">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/51QOdSfS3zL._AC_SL1200_.jpg" alt="" style="width:168px;height:auto"/></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-flora-und-fauna">Flora und Fauna</h2>



<p>Auf dem Gebiet der Schönower Heide wachsen Besenheide, Sandmagerrasen sowie Pioniergehölze wie Birke, Kiefer, Wacholder und Zitterpappel. Neben Sandflächen mit Silbergras und Rentierflechte findet man <strong>offene Binnendünen</strong> sowie im Nordosten eine mit Hochstauden und Gras bewachsene Senke. Zu typischen Arten zählen auch der Scharfe Mauerpfeffer sowie die Sandstrohblume.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11864" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-20/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20.jpg" alt="Schönower Heide Sand" class="wp-image-11864" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-20-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Heidepfad führt euch durch die offene Landschaft der Schönower Heide.</figcaption></figure>



<p>In dem Trockenstandort Schönower Heide leben viele wärmeliebende Tierarten, wie die Zauneidechse, Schmetterlinge, Sandlaufkäfer, Wildbienen oder Heuschrecken. Bisher konnten <strong>61 Vogelarten</strong> hier nachgewiesen werden. Besonders hervorzuheben sind hier Arten wie der Ziegenmelker, die Waldschnepfe, der Raubwürger oder der Wiedehopf. Im Frühling und Sommer ist der Gesang der Feldlerche fast überall in dem Gebiet zu hören. Und mit etwas Glück könnt ihr vielleicht auch das markante &#8220;whup-whup&#8221; des Wiedehopfes ausmachen.</p>



<p class="has-background" style="background-color:#efefef"><strong>TIPP:</strong> Der Wiedehopf fliegt am häufigsten in den Abendstunden. Dann habt ihr gute Chnacen einen auf der Schönower Heide zu sehen.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1500" height="1000" data-attachment-id="11863" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-504/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504.jpg" alt="Schönower Heide Wiedehopf Brutkasten" class="wp-image-11863" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504.jpg 1500w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-504-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1500px) 100vw, 1500px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ein Nistkasten für den Wiedehopf. Leider war er noch nicht angenommen, aber vielleicht zieht ja zur nächsten Brutsaison ein Paar ein.</figcaption></figure>



<p class="has-background" style="background-color:#efefef"><strong>TIPP: </strong>Habt ihr schon mal einen <strong>Ziegenmelker </strong>gesehen? Hier, im Naturschutzgebiet Schönower Heide, leben welche. Da sie allerdings perfekt getarnt sind, sind sie schwer zu entdecken. Doch vielleicht könnt ihr sie im Frühling in den Abendstunden hören. Ich war schon zweimal im Dunkeln auf dem Aussichtspunkt und konnte ihren schnarrenden Gesang beide Male deutlich hören.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-lage-und-anfahrt">Lage und Anfahrt</h2>



<p>Das Naturschutzgebiet Schönower Heide liegt nördlich von Berlin, kurz hinter der Stadtgrenze. Wenn ihr mit dem Auto anreist, dann könnt ihr auf einem großen Parkplatz links und rechts der Schönwalder Chaussee (L30) zwischen Schönow und Schönwalde parken. Hier befindet sich auch das große Eingangsportal mit Wanderkarte und Lageplan.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11874" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-6/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6.jpg" alt="Schönower Heide" class="wp-image-11874" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-6-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Das Eingangsportal zur Schönower Heide.</figcaption></figure>



<p>Die Anreise mit den Öffentlichen klappt am besten per S-Bahn bis nach Zepernick. Von hier könnt ihr den Bus Linie 900 Richtung Bernau bis zur Station Zepernicker Straße nehmen. Von dort sind es dann noch etwa 700 Meter bis zum Eingang der Schönower Heide. Der Bus 900 fährt am Wochenende immer zur vollen Stunde. Solltet ihr den Bus verpasst haben, dann wären es zu Fuß etwa 2,6 Kilometer bis zum Eingang.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1499" height="1000" data-attachment-id="11875" data-permalink="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/2021-05-22-schoenow-hobrechtsfelde-2-8/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8.jpg" data-orig-size="1499,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8.jpg" alt="Schönower Heide" class="wp-image-11875" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8.jpg 1499w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/05/2021-05-22-Schoenow-Hobrechtsfelde-2-8-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1499px) 100vw, 1499px" /><figcaption class="wp-element-caption">Gleich neben dem Parkplatz könnt ihr euch erstmal einen Überblick über das Gebiet verschaffen.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-buchempfehlungen-f-r-tierfreunde">Buchempfehlungen für Tierfreunde</h2>



<p>Ihr wollt wissen welches Tier ihr seht? Dann kann ich euch die folgenden Bücher empfehlen. Ihr könnt sie mit einem Klick aufs Bild bei Amazon bestellen. Wenn ihr über einen dieser Affiliate-Links ein Buch bestellt, dann bekomme ich dafür sogar eine kleine Provision und ihr helft mir damit, Fernweh-Motive weiterhin mit interessanten Berichten und Tipps zu füllen. Der Artikel wird für euch dadurch nicht teurer. </p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/49eV7Kn" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/71o8kBmj6zL._SL1500_.jpg" alt="" style="width:332px;height:auto"/></a></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow"><div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/3u6umJt" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/91PCB-jfgOL._SL1500_.jpg" alt="" style="width:290px;height:auto"/></a></figure>
</div></div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/3u5ky2p" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/71HpyAlcKrL._SL1500_.jpg" alt="" style="width:287px;height:auto"/></a></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p><strong>Hat euch mein Ausflugstipp zu den Weidetieren auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz Schönower Heide gefallen? <strong>Dann folgt mir doch auf <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.facebook.com/fernwehmotive/" target="_blank">Facebook</a>, <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.pinterest.de/fernwehmotive/" target="_blank">Pinterest </a>oder <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.instagram.com/fernwehmotive/?hl=de" target="_blank">Instagram</a>.</strong> Ich freue mich auch riesig, wenn ihr meinen Artikel mit euren Freunden teilt. Habt ihr noch Fragen oder Anregungen? Wenn ja, dann schreibt mir doch einen Kommentar!</strong></p>



<p><a href="https://www.bloglovin.com/blog/20877021/?claim=f8gv6es59f7"><strong>Follow my blog with Bloglovin</strong></a></p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Mehr Ausflüge in die Natur rund um Berlin</h2>



<p>Ihr wollt noch mehr Natur entdecken? Wie wäre es mit einem <strong><a href="https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/">Auflug zur Döberitzer Heide bei Berlin</a></strong> oder einem <strong><a href="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/">Spaziergang an der Greenwichpromenade und im Tegeler Forst</a></strong>?</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9022" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_17/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_17" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-1024x683.jpg" alt="Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin" class="wp-image-9022" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_17.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11374" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst.jpg" data-orig-size="1432,955" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Grünes Berlin &amp;#8211; Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-1024x683.jpg" alt="Grünes Berlin - Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst" class="wp-image-11374" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst.jpg 1432w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Grünes Berlin &#8211; Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst</figcaption></figure>
</div>
</div>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/">Schönower Heide &#8211; Wildwanderweg über ehemaligen Truppenübungsplatz</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://fernwehmotive.de/schoenower-heide/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">11855</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Grünes Berlin &#8211; Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst</title>
		<link>https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/</link>
					<comments>https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mareike Schadach]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 15 Mar 2021 08:54:04 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Deutschland]]></category>
		<category><![CDATA[Wandern]]></category>
		<category><![CDATA[Birdwatching]]></category>
		<category><![CDATA[Grünes Berlin]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://fernwehmotive.de/?p=11263</guid>

					<description><![CDATA[<p>Raus ins Grüne! Mit meinen Ausflugstipps für Berlin - hier erfahrt ihr alles für einen Ausflug zur Greenwichpromenade und in den Tegeler Forst.</p>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/">Grünes Berlin &#8211; Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p><strong>Berlin.</strong> Die Hauptstadt Berlin ist eine der grünsten und zudem artenreichsten Großstädte Europas. Zahlreiche Parks, Seen sowie Forsten laden zu gemütlichen Spaziergängen oder langen Tagesausflügen ein. Für jeden ist hier was dabei. Heute möchte ich euch eines der beliebtesten Ausflugsziele der Berliner vorstellen: die Greenwichpromenade in Alt-Tegel mit dem angrenzenden Tegeler Forst. Ihr erfahrt, was ihr hier alles sehen könnt und bekommt die besten Tipps für einen gelungenen Ausflug ins Grüne.</p>



<span id="more-11263"></span>



<p>Unbeauftragte, unbezahlte Werbung. Der Artikel enthält Affiliate-Links.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-lohnt-sich-ein-ausflug-zur-greenwichpromenade">Lohnt sich ein Ausflug zur Greenwichpromenade?</h2>



<p>Die Greenwichpromenade in Berlin ist ganzjährig ein beliebtes Ausflugsziel. Sie befindet sich in Alt-Tegel und verläuft am Ostufer des Tegeler Sees vom Borsigdamm bis zur Tegeler Hafenbrücke. An der Promenade und dem nördlich gelegenen Tegeler Forst ist viel Platz für Genussbummler, Wanderfreunde, Wassersportler sowie für Hobby-Ornithologen.<mark class="annotation-text annotation-text-yoast" id="annotation-text-bf1334fc-ac49-486f-b71c-4b8c97a4b2fb"></mark> </p>



<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11382" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_10/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-1024x683.jpg" alt="Wasservögel am Tegeler See - Berlin Greenwichpromenade" class="wp-image-11382" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_10.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">An der Greenwichpromenade können das ganze Jahr über verschiedene Wasservögel beobachtet werden.</figcaption></figure>



<p>Von der Dampferanlegestelle an der Greenwichpromenade starten Ausflugsschiffe zu Rundfahrten bis in die City von Berlin. Wer es jedoch lieber sportlicher mag, der kann sich ein Boot oder SUP ausleihen. Und wer noch etwas weiter laufen will, der kann der &#8220;Dicken Marie&#8221; einen Besuch abstatten und dann weiter in den Tegeler Forst bis zur Sanddüne Baumberge wandern. Abgerundet wird der Ausflug mit einem Besuch des Wildgeheges oder einem Sprung ins frische Wasser an einer der Badestellen. </p>



<p>Hier gibt es Infos zur <a href="#anfahrt"><strong>Anfahrt</strong></a>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11387" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_15/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-1024x683.jpg" alt="Sechserbrücke am Ende der Greenwichpromenade in Berlin" class="wp-image-11387" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_15.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Tegeler Hafenbrücke wird im Volksmund &#8220;Sechserbrücke&#8221; genannt. Denn hier wurde früher ein Wegezoll von 5 Pfennigen (auf Berlinerisch heißt das &#8220;Sechser&#8221;) verlangt.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-was-sind-die-highlights-an-der-greenwichpromenade-und-im-tegeler-forst">Was sind die Highlights an der Greenwichpromenade und im Tegeler Forst?</h2>



<ul class="wp-block-list">
<li><strong><a href="#flanieren">Flanieren an der Greenwichpromenade Berlin</a></strong></li>



<li><strong><a href="#schiff">Ausflugsschiffe für Rundfahrten </a></strong></li>



<li><strong><a href="#boot">Bootsverleih</a></strong></li>



<li><strong><a href="#vogel">Ganzjährig sind Vogelbeobachtungen möglich</a></strong></li>



<li><strong><a href="#marie">&#8220;Dicke Marie&#8221; &#8211; der älteste Baum Berlins</a></strong></li>



<li><strong><a href="http://wild">Wildgehege mit Wildschweinen, Damwild und Muffelwild</a></strong></li>



<li><strong><a href="#wandern">Wandern im Tegeler Forst mit ausgedehntem Wegenetz</a></strong></li>



<li><strong><a href="#sand">Sanddüne Baumberge</a></strong></li>



<li><strong><a href="#baden">Badestellen mit Sandstrand</a></strong></li>
</ul>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11376" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_03/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-1024x683.jpg" alt="Rettungsring am Tegeler See - Berlin Greenwichpromenade" class="wp-image-11376" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_03.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auch für die Sicherheit ist hier gesorgt.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="flanieren">Flanieren an der Greenwichpromenade Berlin</h3>



<p>Besonders schön ist es früh am Morgen. Dann hat man die Promenade fast für sich alleine. Die Stadt wacht langsam auf, die ersten Jogger kommen und Hundebesitzer führen ihre Lieblinge Gassi. Wenn man sich dann ein sonniges Plätzchen auf einer Bank sucht und sein mitgebrachtes Frühstück auspackt ist das doch ein perfekter Start in den Tag, oder?</p>



<p>An der Promenade kann man viel Zeit verbringen. Es gibt immer etwas zu sehen und Neues zu entdecken. Es gibt zahlreiche Bänke am Ufer von wo aus man das muntere Treiben tagsüber beobachten kann. Und wenn der kleine Hunger kommt, dann findet man auch mehrere <a href="#essen"><strong>Einkehrmöglichkeiten </strong></a>oder Kioske in der Nähe.</p>



<p>Ihr braucht noch was zu Lesen wenn ihr auf der Bank die Sonne genießt? Dann schaut euch doch mal meine <a href="#buch"><strong>Buchempfehlungen für Ausflüge ins Grüne in und um Berlin</strong></a> an.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11378" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_05/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-1024x683.jpg" alt="Morgens an der Greenwichpromenade" class="wp-image-11378" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_05.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Morgens an der Greenwichpromenade</figcaption></figure>



<p class="has-background" id="h-warum-man-keine-enten-f-ttern-sollteenten-f-ttern-ist-in-berlin-und-in-vielen-anderen-st-dten-bereits-verboten-aus-gutem-grund-brot-ist-ungesund-f-r-enten-denn-es-enth-lt-zu-viel-salz-und-quillt-im-magen-auf-futterreste-verschlechtern-die-wasserqualit-t-und-verst-rken-das-algenwachstum-enten-verlieren-die-scheu-vor-menschen-und-k-nnen-so-leichter-in-unf-lle-auf-stra-e-oder-mit-hunden-verwickelt-werden-liegen-gebliebenes-futter-lockt-ratten-und-m-use-an-wenn-ihr-auf-das-f-ttern-nicht-verzichten-wollt-und-sofern-es-erlaubt-ist-dann-greift-bitte-auf-spezielles-wasservogelfutter-zur-ck-das-erhaltet-ihr-im-zoofachhandel-oder-baumarkt-werft-es-nicht-ins-wasser-sondern-legt-es-am-ufer-aus-und-lasst-die-enten-es-dort-aufpicken-sammelt-brig-gebliebene-reste-wieder-ein-so-bleibt-das-ufer-sauber-und-ihr-lockt-keine-ratten-an" style="background-color:#e6e8ea"><strong>Warum man keine Enten füttern sollte</strong><br><br>Enten füttern ist in Berlin und in vielen anderen Städten bereits verboten. Aus gutem Grund. Brot ist ungesund für Enten, denn es enthält zu viel Salz und quillt im Magen auf. Futterreste verschlechtern die Wasserqualität und verstärken das Algenwachstum. Liegen gebliebenes Futter lockt außerdem Ratten und Mäuse an. Enten verlieren zudem ihre natürliche Scheu vor Menschen und können so leichter in Unfälle auf der Straße oder mit Hunden verwickelt werden.<br><br>Wenn ihr auf das Füttern jedoch nicht verzichten wollt und sofern es erlaubt ist, dann greift bitte auf spezielles Wasservogelfutter zurück. Das erhaltet ihr im Zoofachhandel oder Baumarkt. Werft es nicht ins Wasser, sondern legt es am Ufer aus und lasst die Enten es dort aufpicken. Sammelt anschließend übrig gebliebene Reste wieder ein, so bleibt das Ufer sauber und ihr lockt keine Ratten an.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11385" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_13/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-11385" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_13.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Schilder weisen darauf hin, dass die Enten nicht mit Brot gefüttert werden sollen</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="schiff">Ausflugsschiffe für Rundfahrten</h3>



<p>Von den Bootsanlegern der Greenwichpromenade starten die Schiffe der Reederei Stern und Kreis zu verschiendenen Touren. Die <strong><a href="https://www.sternundkreis.de/de/shop/Tour/Oberhavelseen-Tour/503/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">Oberhavelseen-Tour </a></strong>gilt als Klassiker im Norden Berlins. Die zweistündige Fahrt geht durch die reiche Inselwelt des Tegeler Sees bis nach Nieder Neuendorf in das ehemalige innerdeutsche Grenzgebiet.</p>



<p>Eine weitere beliebte Bootsfahrt ist die Tour über den <strong><a href="https://www.sternundkreis.de/de/shop/Tour/Tegel%20in%20die%20City/508/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">Berlin-Spandauer Schifffahrtskanal bis zum Regierungsviertel</a></strong>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11377" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_04/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-1024x683.jpg" alt="Ausflugsschiff an der Greenwichpromenade" class="wp-image-11377" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_04.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Eines der vielen Ausflugsschiffe an der Greenwichpromenade</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="boot">Bootsverleih</h3>



<p>Direkt am Tegeler See, zwischen der Dampferanlegestelle und der roten &#8220;Sechserbrücke&#8221; befindet sich der<strong><a href="https://www.minigolf-und-bootsvermietung-mühl.de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow"> Bootsverleih Mühl</a></strong> mit Ruder- und Tretbooten.<br>Ab April 2021 soll das Angebot mit Kajaks und SUPs erweitert werden.</p>



<p>Auch für das leibliche Wohl wird hier gesorgt. Am Kiosk &#8220;Gordis Schlemmerhafen&#8221; könnt ihr euch mit Snacks, Eiscreme sowie mit warmen und kalten Getränken stärken.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11386" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_14/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-1024x683.jpg" alt="Bootsverleih Greenwichpromenade Berlin" class="wp-image-11386" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_14.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Am Ende der Greenwichpromenade können Ruder- und Tretboote ausgeliehen werden</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="vogel">Vogelbeobachtungen</h3>



<p>Die Greenwichpromenade ist einer meiner Lieblingsorte für Vogelbeobachtungen in Berlin. Denn hier gibt es das ganze Jahr über Vögel zu sehen. An der Promenade selbst tummeln sich verschiedene Enten, Schwäne und Kanadagänse. Auf den Pfosten der Bootsanleger ruhen sich Lachmöwen aus oder die Kormorane trocknen ihr Gefieder. An den Bäumen des Uferweges bis in den Tegeler Forst hängen außerdem zahlreiche Nistkästen, die Meisen oder Kleibern einen Brutplatz bieten. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="682" data-attachment-id="11384" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_12/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12.jpg" data-orig-size="1438,958" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-1024x682.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-1024x682.jpg" alt="" class="wp-image-11384" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-1024x682.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_12.jpg 1438w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ein Schwan bei der morgendlichen Gefiederpflege.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11394" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_23/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-1024x683.jpg" alt="Kleiber Berlin" class="wp-image-11394" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_23.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ein Kleiber richtet seinen Nistkasten ein.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="marie">&#8220;Dicke Marie&#8221; &#8211; der älteste Baum Berlins</h3>



<p>Die &#8220;Dicke Marie&#8221; gilt als der älteste Baum Berlins. Ihr Alter wird auf über 800 Jahre geschätzt. Ihren Namen soll sie von den Brüdern Humboldt erhalten haben. Es war eine Anspielung auf die wohlbeleibte Köchin im Schloss Tegel. Auch der berühmte Dichter Johann Wolfgang von Goethe besuchte 1778 diesen Baum.</p>



<p>Die Dicke Marie ist eine Stieleiche mit einer Höhe von rund 18,5 Metern und einem Stammumfang von 5,98 Metern. Das entspricht einem Durchmesser von rund 1,9 Metern. Der Baum ist ein eingetragenes Naturdenkmal. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="682" data-attachment-id="11391" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_19/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19.jpg" data-orig-size="1397,931" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-1024x682.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-1024x682.jpg" alt="Die Dicke Marie ist der älteste Baum Berlins" class="wp-image-11391" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-1024x682.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_19.jpg 1397w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Dicke Marie ist der älteste Baum Berlins</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="wild">Das Wildgehege im Tegeler Forst</h3>



<p>Die Revierförsterei Tegelsee bewirtschaftet zwei Wildgehege. Eines für Wildschweine und ein weiteres für Damwild und Muffelwild. Hier könnt ihr die Waldbewohner mal aus nächster Nähe erleben. Und vielleicht habt ihr Glück und es hat Nachwuchs gegeben. Auf Informationstafeln erfahrt ihr zudem Wissenswertes über die Tiere.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11400" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/2021-02-27-wildschwein/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;Mareike Schadach&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-02-27-Wildschwein" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-1024x683.jpg" alt="Wildschwein im Wildgehege Tegeler Forst" class="wp-image-11400" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-02-27-Wildschwein.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Wildschwein im Wildgehege Tegeler Forst</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11405" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_29/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-11405" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_29.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Für einen Euro könnt ihr etwas Tierfutter für die Wildschweine kaufen.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11393" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_22/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-11393" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_22.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Insektenhotel neben dem Parkplatz im Tegeler Forst</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="wandern">Wandern im Tegeler Forst</h3>



<p>Der Tegeler Forst ist ein 2.169&nbsp;Hektar großes Waldgebiet mit einem endlos scheinenden Wanderwegenetz. Es gibt breit angelegte Hauptwege und kaum begangene Nebenwege. Hier kann man sich zwischen den Bäumen verlieren und die Seele baumeln lassen. Der Wald ist Landschaftsschutzgebiet und einer der fünf bedeutenden Berliner Forsten. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11396" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_26/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-1024x683.jpg" alt="Wanderwege im Tegeler Forst" class="wp-image-11396" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_26.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Einer der vielen Wanderwege im Tegeler Forst</figcaption></figure>



<p class="has-background" style="background-color:#e6e8ea">Tipp: Ist euer Handy aufgeladen? Ihr werdet eine Karte brauchen, um euren Standort zu finden. Denn Verlaufen gehört hier fast mit dazu.</p>



<p>Am Mühlenweg im Tegeler Forst steht der größte Baum Berlins, die Burgsdorff-Lärche. Diese Lärche wurde 1795 gepflanzt und ist über 43 Meter hoch. Den ältesten Baum der Stadt, die Dicke Marie, findet ihr hingegen am Schwarzen Weg in der Nähe des Ufers vom Tegeler See.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11395" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_25/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-1024x683.jpg" alt="Waldkirche im Tegeler Forst" class="wp-image-11395" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_25.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Waldkirche im Tegeler Forst</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="sand">Sanddüne Baumberge</h3>



<p>Am nördlichen Rand des Tegeler Forstes liegt die Sanddüne Baumberge. Die 30 Meter hohe Düne ist zu jeder Jahreszeit beeindruckend, denn so viel Sand sieht man sonst nur am Strand. Ein Besuch loht sich zu jeder Jahreszeit.</p>



<p><strong>Wie ist die Düne entstanden?</strong></p>



<p>Die Dünenbildung geht auf die Zeit nach Abschmelzen der letzten Inlandeisdecke zurück. Westwinde bliesen damals Sand aus dem Berliner Urstromtal Richtung Osten, wo sich Dünen anhäuften. Im Laufe der Zeit bildete sich über dem Sand eine geschlossene Pflanzendecke. Teile des Tegeler Forstes wurden im Laufe der Geschichte mehrmals gerodet und wuchsen anschließend wieder zu. Zuletzt wurden Teile der Baumberge im zweiten Weltkrieg gerodet. Die anschließende Jahrzehnte lange militärische Nutzung durch die französischen alliierten Truppen hat dazu geführt, dass die Sandfläche nicht wieder zugewachsen ist. </p>



<p>Die Besonderheit dieses Natura 2000-Gebietes sind seine Trockenrasengesellschaften. Neben typischer Dünenvegetation mit Silber- und Rot-Straußgrasfluren kommen hier außerdem Sandheiden mit Heidekraut und Ginster vor. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11403" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_30/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-1024x683.jpg" alt="Sanddüne Baumberge" class="wp-image-11403" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_30.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Sanddüne Baumberge ist als Natura 2000 Gebiet unter Schutz gestellt.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="baden">Badestellen am Tegeler See</h3>



<p>Am Tegeler See laden mehrere Badestellen mit Sandstrand und ausgezeichneter Badegewässerqualität zu einer Abkühlung ein. Am nördlichen Ufer befinden sich die Badestellen Reihenwerder und Scharfenberg sowie das Freibad Tegeler See. Wenn ihr von der Greenwichpromenade Richtung Süden unterwegs seid, so liegen die Badestellen Reiswerder und Saatwinkel auf eurem Weg.</p>



<p class="has-background" style="background-color:#e6e8ea">Bitte geht an den überwachten Badestellen baden und schützt damit die Ufer!</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11404" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_31/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-11404" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_31.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Am Tegeler See findet ihr zahlreiche Badestellen. Hier der Blick von der Badestelle Reiswerder auf den benachbarten Schilfgürtel.</figcaption></figure>



<p>Der Tegeler See ist mit knapp 400 ha und einer Längenausdehnung von ca. 2,8 km der zweitgrößte See Berlins. Er ist nicht nur ein beliebtes Badegewässer und Eldorado für Wassersportler, sondern ebenfalls für die Trinkwasserversorgung von großer Bedeutung. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11388" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_16/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-1024x683.jpg" alt="Tegeler See" class="wp-image-11388" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_16.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Entlang des Ufers am Tegeler See haben zahlreiche Boots- und Angelvereine ihren Platz gefunden.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="essen">Einkehrmöglichkeiten</h2>



<p>Schon auf dem Weg von der U-Bahn-Station Alt-Tegel bis zur Greenwichpromenade kommt ihr an zahlreichen Restaurants, Eis-Dielen, Pommes-Buden und Bäckereien vorbei. Hier könnt ihr euch noch mit Proviant eindecken, solltet ihr nichts dabei haben. An dem Seeufer selbst gibt es die <strong>Tegeler Seeterassen</strong> und das noch näher am Wasser gelegene <strong>Pavillon am See</strong>. Hier gibt es außerdem eine <strong>öffentliche Toilette</strong>. Eine weitere <strong>öffentliche Toilette gibt es am Wildgehege Tegelsee</strong>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11375" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_02/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-11375" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_02.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Café an der Greenwichpromenade</figcaption></figure>



<p>Wenn ihr Richtung Tegeler Forst lauft, findet ihr weitere Einkehrmöglichkeiten hinter der roten Sechserbrücke. Besonders einladend fand ich jedoch den Biergarten am <strong>Restaurant Waldhütte</strong> neben der &#8220;Dicken Marie&#8221;.</p>



<p>Wenn ihr Richtung Süden lauft, gibt es kurz vor dem Borsighafen den <strong>Seegarten Tegel</strong>.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="anfahrt">Anfahrt mit den öffentlichen Verkehrsmitteln</h2>



<p>Ihr nehmt die U-Bahn-Linie<strong> U 6 bis zur Endstation Alt-Tegel</strong>. Anschließend lauft ihr etwa 10 Minuten bis an das Ufer des Tegeler Sees, wo die Greenwichpromenade beginnt.</p>



<p>Wenn ihr von der <strong>Greenwichpromenade in Richtung Norden</strong> durch den Tegeler Forst wandert, dann könnt ihr von Tegelort mit der Buslinie 222 wieder bis zum U-Bahnhof Alt Tegel zurück fahren. Am Wochenende verkehrt der Bus alle 20 Minuten.</p>



<p>Alle, die von der <strong>Greenwichpromenade in Richtung Süden</strong> (also nicht zum Tegeler Forst) gehen, können sich außerdem die <strong><a href="https://fernwehmotive.de/art-park-tegel-berlin/">Graffiti-Hochhäuser im Art Park Tegel</a></strong> ansehen. Für die Rückfahrt wäre dann die U-Bahn-Linie U6 von der Holzhauser Straße oder der Bus 133 und X33 an der Bernauer Straße geeignet.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="11398" data-permalink="https://fernwehmotive.de/2021-03-08-greenwichpromenade-tegeler-forst_28/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28.jpg" data-orig-size="1500,1000" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-1024x683.jpg" alt="Tegeler Forst" class="wp-image-11398" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-16x12.jpg 16w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2021/03/2021-03-08-Greenwichpromenade-Tegeler-Forst_28.jpg 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="buch">Buchempfehlungen für Ausflüge ins Grüne in und um Berlin</h2>



<p>Euch zieht es nach draußen ins Grüne? Dann hab ich hier jede Menge Berlin Ausflugstipps für euch. Die Bücher könnt ihr mit einem Klick auf die Bilder bei Amazon bestellen. Wenn ihr über einen Affiliate-Link ein Buch oder einen anderen Artikel kauft, dann bekomme ich dafür eine kleine Provision und ihr helft mir, Fernweh-Motive weiterhin mit interessanten Artikeln zu füllen. Das Produkt wird für euch dadurch nicht teurer. </p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51Xjlp-fuxL._SX301_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><strong><a href="https://amzn.to/2NT7E2e" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Ab ins Grüne – Ausflüge mit der Berliner S-Bahn: Rad &#8211; und Wandertouren rund um Berlin*</a></strong></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51JLFDZFdoL._SX364_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><a href="https://amzn.to/3sIpPGw" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><strong>52 kleine &amp; große Eskapaden in und um Berlin: Ab nach draußen!*</strong></a></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51lnHkzDvfL._SX303_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><strong><a href="https://amzn.to/2Oa2miB" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Auf Försters Wegen: Die schönsten Berliner Waldwanderungen*</a></strong></p>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p><strong>Hat euch mein Berlin Ausflugstipp zur Greenwichpromenade am Tegeler See gefallen? <strong>Dann folgt mir doch auf <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.facebook.com/fernwehmotive/" target="_blank">Facebook</a>, <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.pinterest.de/fernwehmotive/" target="_blank">Pinterest </a>oder <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.instagram.com/fernwehmotive/?hl=de" target="_blank">Instagram</a>.</strong> Ich freue mich auch riesig, wenn ihr meinen Artikel mit euren Freunden teilt. Habt ihr noch Fragen oder Anregungen? Wenn ja, dann schreibt mir doch einen Kommentar!</strong></p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Mehr Berlin Artikel zum Weiterlesen</h2>



<p>Ihr wollt noch mehr von Berlin entdecken? Wie wäre es mit <a href="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/"><strong>Berlins Lost Places</strong></a> oder einem Ausflug zu den <a href="https://fernwehmotive.de/art-park-tegel-berlin/"><strong>Graffiti-Hochhäusern im Art Park Berlin-Tegel</strong></a>?</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="8787" data-permalink="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/lost-place-wuensdorf/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="lost-place-wuensdorf" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Lost Places in Berlin und Brandenburg&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg" alt="Lost Places in Berlin und Brandenburg" class="wp-image-8787" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9077" data-permalink="https://fernwehmotive.de/art-park-tegel-berlin_10/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="art-park-tegel-berlin_10" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Art Park Tegel &amp;#8211; die Graffiti-Hochhäuser von Berlin&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg" alt="Art Park Tegel - die Graffiti-Hochhäuser von Berlin" class="wp-image-9077" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>
</div>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/">Grünes Berlin &#8211; Ausflugstipp Greenwichpromenade und Tegeler Forst</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://fernwehmotive.de/berlin-greenwichpromenade/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">11263</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Berliner Mauerweg – 15 Highlights rund um West-Berlin</title>
		<link>https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/</link>
					<comments>https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mareike Schadach]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 02 Jul 2020 08:09:45 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Deutschland]]></category>
		<category><![CDATA[Europa]]></category>
		<category><![CDATA[Städte]]></category>
		<category><![CDATA[Wandern]]></category>
		<category><![CDATA[Berlin/Brandenburg]]></category>
		<category><![CDATA[Grünes Berlin]]></category>
		<category><![CDATA[History]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://fernwehmotive.de/?p=9311</guid>

					<description><![CDATA[<p>Was sind die Highlights am Berliner Mauerweg? Welche Etappen lohnen sich am meisten? Wo gibt es noch Wachtürme und sehenswerte Mauerreste?</p>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/">Berliner Mauerweg – 15 Highlights rund um West-Berlin</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Der <strong>Berliner Mauerweg verläuft auf 160 Kilometern entlang der ehemaligen Grenze</strong> zwischen der DDR und West-Berlin. Er vereint historisch interessante Orte, naturnahe Abschnitte innerhalb der Stadt sowie reizvolle Landschaft in den Randbezirken. An mehreren Stellen sind noch Mauerreste und sogar Wachtürme zu sehen. Gedenksteine erinnern an geglückte und gescheiterte Fluchtversuche und Informationstafeln geben Auskunft über die Geschichte des geteilten Deutschlands und die Wiedervereinigung. Der <strong>Berliner Mauerweg ist ideal für eine mehrtägige Wanderung oder Radtour</strong>. Ihr wollt nur die <strong>Highlights oder einzelne Abschnitte des Berliner Mauerwegs</strong> ansehen? Dann seid ihr hier genau richtig.</p>



<span id="more-9311"></span>



<p>Unbeauftragte, unbezahlte Werbung. Der Artikel enthält Affiliate-Links.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Alle 15 Highlights des Berliner Mauerwegs auf einen Blick</h2>



<p><strong><a href="#mauer">#1 Reste der Berliner Mauer – Wachtürme und Mauerreste</a><br><a href="#kirschen">#2 Die Kirschbaumblüte – Wann und Wo?</a><br><a href="#bornholmer">#3 Ehemaliger Grenzübergang Bornholmer Straße und Platz des 9. November 1989</a><br><a href="#bernauer">#4 Bernauer Straße mit Dokumentations- und Besucherzentrum Gedenkstätte Berliner Mauer</a><br><a href="#bahnhof">#5 Grenz- und Geisterbahnhöfe im geteilten Berlin</a><br><a href="#tor">#6 Brandenburger Tor – Symbol für die Teilung Deutschlands</a><br><a href="#charly">#7 Checkpoint Charly</a><br><a href="#east">#8 East Side Gallery – die längste Open Air Galerie der Welt</a><br><a href="#man">#9 Wasserkontrollstelle und Molecule Man</a><br><a href="#felder">#10 Die Südroute des Mauerwegs: Weite Felder und Birkenwäldchen</a><br><a href="#dreilinden">#11 Rund um den Grenzkontrollpunkt Dreilinden</a> <br><a href="#wannsee">#12 Abschnitt Griebnitzsee bis Wannsee </a></strong><br><strong><a href="https://fernwehmotive.de/wp-admin/post.php?post=9311&amp;action=edit#bruecke">#13 Glienicker Brücke alias &#8220;Brücke der Einheit&#8221; oder &#8220;Agentenbrücke&#8221;</a><br><a href="#sacrow">#14 Sacrower Heilandskirche</a><br><a href="#bvg">#15 Mit der BVG-Fähre von Wannsee nach Kladow</a></strong></p>



<figure></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Warum den Mauerweg wandern?</h2>



<p>Der Berliner Mauerweg verläuft über 160 Kilometer einmal rund um West-Berlin. Ich bin ihn im Frühjahr 2020 gewandert. Es war mein Ausgleich während der Corona-Restriktionen, einer Zeit als alle Grenzen in der EU und darüber hinaus plötzlich geschlossen wurden. Unsere für selbstverständlich gehaltene Reisefreiheit war auf einmal auf unbestimmte Zeit in weite Ferne gerückt. DDR-Witze wurden rausgekramt und zu Corona-Witzen. Es war – und ist noch immer – eine Zeit, die mich zum Nachdenken brachte. Die mich gelehrt hat, dass man nichts für selbstverständlich nehmen sollte. Was könnte passender sein, als in diesem Zusammenhang den Berliner Mauerweg zu gehen? Wie müssen sich die Menschen damals in Ost-Berlin gefühlt haben, als vor ihren Augen eine Mauer aufgebaut wurde? Als sich ihre Normalität schlagartig verändert hat? Ich weiß, der Vergleich hinkt ein bisschen – aber trotzdem habe ich die Bedeutung von Grenzen mit anderen Augen gesehen.</p>



<p>Aber die Aufarbeitung der Geschichte ist nicht der einzige Grund, um den Mauerweg in Angriff zu nehmen. Der Weg ist halt der einzige Fernwanderweg in bzw. um Berlin und bietet tolle Möglichkeiten für etwas Bewegung im Grünen (je nach Abschnitt) und an der frischen Luft. Und außerdem hat der Berliner Mauerweg auch ein paar richtig spannende Highlights zu bieten.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9453" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-1/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-1" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9453" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Streckenabschnitt nördlich der Eichwerder Moorwiesen </figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Die Etappen des Berliner Mauerwegs</h2>



<p>Der Berliner Mauerweg ist <strong>für Wanderer in 14 Etappen unterteilt</strong>. Diese sind zwischen 5 und 21 Kilometer lang. Die Start- und Endpunkte sind jeweils mit der S-Bahn oder U-Bahn gut erreichbar. Die Abschnitte innerhalb der Stadt sind etwas kürzer. Denn zahlreiche Informationstafeln, Sehenswürdigkeiten und Museen, lassen einen nur langsam vorankommen.</p>



<ol class="wp-block-list">
<li>Hermsdorf bis Wollankstraße – 15 km</li>



<li>Wollankstraße bis Nordbahnhof – 5 km</li>



<li>Nordbahnhof bis Potsdamer Platz – 7 km</li>



<li>Potsdamer Platz bis Warschauer Straße – 7 km</li>



<li>Warschauer Straße bis Schöneweide – 13 km</li>



<li>Schöneweide bis Schönefeld – 6 km</li>



<li>Schönefeld bis Lichtenrade – 16 km</li>



<li>Lichtenrade bis Lichterfelde Süd – 12 km</li>



<li>Lichterfelde Süd bis Griebnitzsee – 15 km</li>



<li>Griebnitzsee bis Wannsee – 12 km</li>



<li>Wannsee bis Staaken – 21 km</li>



<li>Staaken bis Hennigsdorf – 20 km</li>



<li>Hennigsdorf bis Hohen Neuendorf – 10 km</li>



<li>Hohen Neuendorf bis Hermsdorf – 6 km</li>
</ol>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="688" data-attachment-id="9408" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg.jpg" data-orig-size="1200,806" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-300x202.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1024x688.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1024x688.jpg" alt="" class="wp-image-9408" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-1024x688.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-300x202.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-768x516.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-696x467.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Berliner Mauerweg ist durch die gute Beschilderung einfach zu finden.</figcaption></figure>



<p>Die Strecke ist <strong>durchweg gut ausgeschildert</strong> und kann ohne Karte oder GPS begangen werden. Im innerstädtischen Bereich ist der Verlauf der Mauer zudem durch eine Doppelreihe aus Pflastersteinen gekennzeichnet. Eine Karte ist allerdings hilfreich, wenn ihr die nächste Bushaltestelle sucht. Eine <strong>Karte und gpx-Datei </strong>findet ihr beispielsweise <strong><a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="https://www.ich-geh-wandern.de/berliner-mauerweg" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">hier</a>.</strong></p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9407" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-2/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2.jpg" data-orig-size="1024,683" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-2" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights" class="wp-image-9407" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-2-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p>Ihr könnt den Mauerweg natürlich auch radeln und dafür Etappen zusammenlegen. In den Bahnen ist die <strong>Mitnahme von Fahrrädern mit extra Ticket möglich</strong>. </p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Wandern oder lieber mit dem Fahrrad?</h2>



<p>Viele kennen den Berliner Mauerweg nur als den &#8220;<strong>Mauerradweg</strong>&#8220;. Und tatsächlich: der Weg ist fast auf ganzer Länge super zum Radfahren geeignet. Im Sommer vielleicht sogar etwas zu gut – schnell wird es voll und man hat als Wanderer das Gefühl, etwas fehl am Platz zu sein. Was dann hilft? </p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Generell ist es besser, <strong>früh am Morgen</strong> zu starten. </li>



<li>Wenn euch der Mauerweg zu voll ist, dann haltet nach parallel verlaufenden <strong>Wanderpfaden </strong>Ausschau. Die gibt es beispielsweise zwischen Rudow und Lichterfelde Süd.</li>



<li>Von Schöneweide bis Schönefeld verläuft der Mauerweg 6 Kilometer zwischen der lauten Autobahn und dem Teltowkanal ohne irgendetwas Interessantes zu bieten. Den Abschnitt könnt ihr getrost überspringen, beispielsweise mit der Buslinie 160 und 265 von der Haltestelle James-Franck-Straße bis Baumschulenstraße.</li>



<li>Auf den Etappen im Zentrum gibt es so viel Sehenswertes, dass ihr hier am besten zu Fuß unterwegs seid.</li>
</ul>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9451" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-havel_04/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-havel_04" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9451" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_04.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Pausen waren natürlich das allergrößte Highlight meiner Wanderung um West-Berlin!</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Die 15 Highlights des Berliner Mauerwegs</h2>



<p>Der Berliner Mauerweg ist abwechslungsreich und es gibt viel zu entdecken. Sowohl der Geschichtsinteressierte als auch der Naturliebhaber kommt auf seine Kosten. Ich habe euch hier ein paar Highlights des Berliner Mauerwegs zusammengestellt, die mir besonders gut gefallen haben.</p>



<p><strong>Aber noch eines vorab: am Weg sind viele Informationsstelen aufgestellt, die von Fluchtversuchen und Einzelschicksalen erzählen. Ich habe mir jede einzelne Geschichte durchgelesen und war zutiefst berührt. Nehmt euch die Zeit für die Geschichten!</strong></p>



<h3 class="wp-block-heading" id="mauer">#1 Reste der Berliner Mauer – Wachtürme und Mauerreste</h3>



<p>Was macht den Berliner Mauerweg am meisten aus? Sicherlich all die Reste der Grenzanlagen, die ihr auf dem Weg noch entdecken könnt. Insbesondere die früheren Wachtürme und längere Abschnitte der Berliner Mauer, aber auch Streckmetallzaun, Fahrzeugsperren oder der sogenannte Stalinrasen. Jedes einzelne Relikt der Grenzbefestigung trägt zum tieferen Verständnis der Geschichte über die Teilung Deutschlands bei. Und da dieses Thema so bedeutend ist, habe ich einen separaten Artikel über die <strong><a href="https://fernwehmotive.de/berliner-mauer-wachtuerme/">Reste der Berliner Mauer – Wachtürme und sehenswerte Mauerreste geschrieben.</a></strong></p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9398" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5.jpg" data-orig-size="1024,683" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Spurensuche – Wachtürme und Reste der Berliner Mauer&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights – Wachtürme und sehenswerte Mauerreste" class="wp-image-9398" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-5-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Berliner Mauer am Dokumentationszentrum in der Bernauer Straße</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="kirschen">#2 Die Kirschbaumblüte – Wann und Wo?</h3>



<p>Die Kirschbäume blühen im<strong> April</strong>, der genaue Start ist abhängig vom Wetter. <strong>Berlins längste Kirschbaumallee mit über 1000 Bäumen</strong> steht am Berliner Mauerweg zwischen Ostpreußendamm und Japan-Eck (Lichterfelder Allee 165). Hier wird jedes Jahr das Kirschblütenfest Hanami gefeiert. Aber auch in der Stadt gibt es Abschnitte mit Kirschbaumalleen, beispielsweise neben dem S-Bahnhof Wollankstraße sowie am Abschnitt direkt vor dem S-Bahnhof Bornholmer Straße. Die Bäume sind ein Geschenk aus Japan zur Feier des ersten Jahrestages des Mauerfalls.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9405" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/kirschbaumallee-bornholmer-strasse/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="kirschbaumallee-bornholmer-strasse" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Kirschbaumallee" class="wp-image-9405" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/kirschbaumallee-bornholmer-strasse.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Traumhaft schön &#8211; die Kirschbaumallee nördlich vom S-Bahnhof Bornholmer Straße.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="bornholmer">#3 Ehemaliger Grenzübergang Bornholmer Straße und Platz des 9. November 1989</h3>



<p>Der Grenzübergang an der Bornholmer Straße war <strong>der erste der sieben Berliner Übergänge, der am 9. November geöffnet wurde</strong>. Gegen 22.30 Uhr ging der Schlagbaum hoch. Menschenmengen strömten über die Bösebrücke nach West-Berlin. Eine <strong>Zeitleiste auf dem Boden</strong> und eine <strong>Open Air Ausstellung mit Fotografien und Texten</strong> dokumentieren die Ereignisse. Hier könnt ihr richtig mitfiebern, was geschah, nachdem Politbüromitglied Günter Schabowski&nbsp; in der legendären Pressekonferenz bekannt gab, dass Westreisen über alle Grenzübergänge möglich seien. &#8220;Ab sofort!&#8221; Von der Grenzanlage ist hier noch ein Stück der Hinterlandmauer erhalten.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9403" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse.jpg" data-orig-size="1024,683" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-bornholmer-strasse" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Bornholmer Straße mit Platz des 9. November" class="wp-image-9403" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bornholmer-strasse-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Grenzübergang Bornholmer Straße war der erste, der am 9. November 1989 geöffnet wurde.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="bernauer">#4 Bernauer Straße mit Dokumentations- und Besucherzentrum Gedenkstätte Berliner Mauer</h3>



<p>Gegenüber vom Mauerpark beginnt die 1,4 Kilometer lange <strong>Gedenkstätte Berliner Mauer.</strong> Hier müsst ihr etwas mehr Zeit einplanen. Denn zahlreiche Informationsstelen dokumentieren mit Fotos und bewegenden Texten die Ereignisse an der Bernauer Straße. Hier kam es im August 1961 zu besonders dramatische Fluchten. Denn die Häuser der Bernauer Straße standen im Osten, der Bürgersteig vor den Häusern gehörte jedoch zum französischen Sektor. Als die Grenzsoldaten hier im August 1961 anfingen, die Fenster der Erdgeschosswohnungen zuzumauern, versuchten viele der Anwohner aus den oberen Fenstern zu fliehen. Nicht alle hatten Glück. Schließlich wurde die Häuser geräumt und 1965 abgerissen.</p>



<p>In der Bernauer Straße wurden auch mehrere <strong>Fluchttunnel </strong>gegraben. Ihre Lage ist auf dem Boden durch Markierungen veranschaulicht.</p>



<p>Am Ende der Bernauer Straße lohnt sich ein Besuch des <strong><a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="https://www.berliner-mauer-gedenkstaette.de/de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">Dokumentationszentrums </a>und des <a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="https://www.berliner-mauer-gedenkstaette.de/de/besucherzentrum-560.htmlv" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Besucherzentrums Gedenkstätte Berliner Mauer</a></strong>. Von dem Aussichtsturm des Dokumentationszentrums könnt ihr einen <strong>Mauerabschnitt in seiner ursprünglichen Strukturierung einschließlich Wachturm</strong> sehen. Das ist der einzige vollständige Mauerabschnitt, der noch erhalten ist. Der Eintritt ist frei.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9416" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauer-wachtuerme/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Dokumentationszentrum Berliner Mauer" class="wp-image-9416" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-bernauer-strasse-6.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Dokumentationszentrum Gedenkstätte Berliner Mauer mit einem original Abschnitt der Grenzanlagen</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="bahnhof">#5 Grenz- und Geisterbahnhöfe im geteilten Berlin</h3>



<p>Während der Teilung Deutschlands wurden mehrere U- und S-Bahnhöfe Berlins zu Geisterbahnhöfen. Die Züge der heutigen U-Bahn-Linien 6 und 8 sowie die Nord-Süd-Verbindung der S-Bahn unterquerten damals Ost-Berlin ohne Zwischenhalt. Sie fuhren langsam an den verlassenen und gesperrten Bahnhöfen vorbei – wobei – so verlassen waren diese gar nicht. Denn bewaffnete Grenzsoldaten passten auch hier auf, dass niemand die unterirdischen Bahntunnel zur Flucht nutzt. Das hat die Geisterbahnhöfe sicherlich noch ein bisschen gruseliger gemacht.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9400" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/geisterbahnhoefe-2/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="geisterbahnhoefe-2" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Grenz- und Geisterbahnhöfe" class="wp-image-9400" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-2.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Ausstellung Grenz- und Geisterbahnhöfe im geteilten Berlin bringt ein Thema auf den Tisch, das sonst nur am Rande erwähnt wird.</figcaption></figure>



<p>Auch der Nordbahnhof war ein solcher Geisterbahnhof. Hier befindet sich in einem Zwischengeschoss die <strong>Ausstellung &#8220;Grenz- und Geisterbahnhöfe im geteilten Berlin&#8221;</strong> (Eingang Gartenstraße; Eintritt frei).</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9401" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/geisterbahnhoefe/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="geisterbahnhoefe" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9401" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/geisterbahnhoefe.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Nordbahnhof hieß früher Stettiner Bahnhof. Er war einer der großen Berliner Kopfbahnhöfe. Bis 1952 verband er dei Städte Berlin und Stettin.</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9402" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/tunnel-nordbahnhof-2/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="tunnel-nordbahnhof-2" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9402" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/tunnel-nordbahnhof-2.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Zugang zum Nordbahnhof war gleich an mehreren Stellen mit Sperrmauern blockiert.</figcaption></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow" style="flex-basis:20%"></div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow" style="flex-basis:50%">
<div class="wp-block-buttons is-layout-flex wp-block-buttons-is-layout-flex">
<div class="wp-block-button has-custom-width wp-block-button__width-100"><a class="wp-block-button__link wp-element-button" style="border-radius:10px"> Ihr fragt euch mit welcher Ausrüstung ich fotografiere?<br> <br><strong>Hier findet ihr mein Foto-Equipment</strong>.  </a></div>
</div>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow" style="flex-basis:25%"></div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="tor">#6 Brandenburger Tor – Symbol für die Teilung Deutschlands</h3>



<p>Das frühere Stadttor und Wahrzeichen Berlins stand während der deutschen Teilung im sowjetischen Sektor mitten im Grenzstreifen. Auch der Pariser Platz war Teil des Grenzstreifens. Beide waren für DDR-Bürger unzugänglich. Für ausländische Gäste war hingegen in einem Flügel des Brandenburger Tors ein Informationszentrum eingerichtet.&nbsp;Das Brandenburger Tor wurde zum Symbol des geteilten Deutschlands. Im U-Bahnhof Brandenburger Tor (U55) informiert heute eine Ausstellung über seine Geschichte.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9396" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/brandenburger-tor/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="brandenburger-tor" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Brandenburger Tor" class="wp-image-9396" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/brandenburger-tor.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Das Brandenburger Tor ist ein Symbol für die Teilung Deutschlands.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9395" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/weisse-kreuze-an-spree/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="weisse-kreuze-an-spree" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9395" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/weisse-kreuze-an-spree.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Nicht weit vom Brandenburger Tor stehen weiße Kreuze am Spreeufer. Sie wurden als Gedenkort erstmals im Jahr 1971 zum 10. Jahrestag des Mauerbaus von West-Berliner Bürgern aufgestellt.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="charly">#7 Checkpoint Charly</h3>



<p>Am Checkpoint Charly ist immer viel los. Neben der East Side Gallery ist es der am meisten besuchte Ort an der früheren Grenze und zählt darüber hinaus zu den <strong>bekanntesten Sehenswürdigkeiten Berlins</strong>. Hier steht seit 2000 die Nachbildung einer früheren <strong>Kontrollbaracke</strong> des sogenannten Ausländergrenzübergangs. Das Porträt eines Grenzsoldaten wacht noch immer über diesen Ort und ein großes Schild warnt vor dem Verlassen des amerikanischen Sektors.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9392" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/checkpoint-charly-2/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="checkpoint-charly-2" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Checkpoint Charly" class="wp-image-9392" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-2.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Hier wacht noch immer jemand über die Grenze.</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9394" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/checkpoint-charly/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="checkpoint-charly" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9394" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/checkpoint-charly.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">&#8220;Sie betreten den amerikanischen Sektor&#8221;</figcaption></figure>
</div>
</div>



<p>Hier am Checkpoint Charly gibt es aber noch mehr zusehen: Die Open-Air-Ausstellung<a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="http://www.bfgg.de/zentrum-kalter-krieg/checkpoint-charlie-gallery.html" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow"> <strong>Checkpoint Gallery</strong></a> dokumentiert mit großformatigen Fotos die Geschichte des Grenzübergangs. Das <strong><a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="http://www.mauermuseum.de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Mauermuseum </a></strong>und die <strong><a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="http://www.bfgg.de/projekte/blackbox-kalter-krieg-ausstellung-am-checkpoint-charlie.html" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Black Box zum Kalten Krieg</a></strong> laden Geschichtsinteressierte zum Besuch ein. Das <a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="https://www.die-mauer.de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><strong>Panoramabild von Yadegar Asisi </strong></a>versetzt den Besucher in einen fiktiven Herbsttag der 1980er Jahre. Daneben gibt es hier mehrere <strong>Souvenirshops, die DDR-spezifische Souvenirs anbieten, beispielsweise Trabis oder Mauerstücke</strong>. Ihr seht schon: für dieses Highlight des Berliner Mauerwegs könnte man alleine schon einen ganzen Tag verplanen.</p>



<p>Apropos Trabi: Seid ihr schonmal einen gefahren? <strong>Wie wäre es mit einer <a href="https://www.getyourguide.de/berlin-l17/mit-dem-trabi-durch-berlin-fahren-t791/?partner_id=UFQPAXB&amp;utm_medium=online_publisher&amp;placement=content-middle" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">Trabi-Safari*</a> durch Berlin?</strong> Ich habe mal kurzzeitig einen hellblauen Trabant-Kombi besessen. Die Lenkradschaltung war schon ein bisschen gewöhnungsbedürftig. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9393" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/trabi-1/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="trabi-1" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9393" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/trabi-1.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Trabi World hat den Safari-Trabis etwas frische Farbe verpasst. </figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p class="has-background" style="background-color:#efefef">Ihr wollt die ehemalige Grenze bei einer geführten Tour erkunden? Dann kann ich euch den<strong><a href="https://www.getyourguide.de/berlin-l17/kalter-krieg-in-berlin-insider-walking-tour-t11531/?partner_id=UFQPAXB&amp;utm_medium=online_publisher&amp;utm_source=m.schadach%40gmx.net&amp;placement=content-middle" target="_blank" rel="noreferrer noopener"> Insider Rundgang Kalter Krieg*</a></strong> (english + deutsch) sowie eine geführte <strong><a href="https://www.getyourguide.de/berlin-l17/berlin-radtour-3-4-stunden-entlang-der-berliner-mauer-t16786/?partner_id=UFQPAXB&amp;utm_medium=online_publisher&amp;utm_source=m.schadach%40gmx.net&amp;placement=content-middle" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Radtour entlang der Mauer in kleiner Gruppe* </a></strong>(deutsch) empfehlen.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="east">#8 East Side Gallery</h3>



<h4 class="wp-block-heading">Die bunte Seite der East Side Gallery – ein Ausdruck der Freude und Hoffnung</h4>



<p>Die East Side Gallery ist mit etwa <strong>1,3 Kilometern der längste noch erhaltene Mauerabschnitt</strong>. Und sicherlich auch der berühmteste. Denn die Mauer zwischen Ostbahnhof und Oberbaumbrücke ist nicht nur ein Zeugnis der Geschichte, sondern zugleich die <strong>längste Open Air Gallery der Welt</strong>. Also gibt es gleich zwei gute Gründe für einen Besuch. Die <strong><a aria-label="undefined (opens in a new tab)" href="https://www.eastsidegalleryberlin.de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Stiftung Berliner Mauer</a> bietet öffentliche Führungen </strong>mit dem Schwerpunkt Geschichte oder Kunst an.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9120" data-permalink="https://fernwehmotive.de/?attachment_id=9120" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="dimitri-vrubel-bruderkuss" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9120" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/dimitri-vrubel-bruderkuss.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Dimitri Vrubel &#8211; Mein Gott hilf mir, diese tödliche Liebe zu überleben</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9212" data-permalink="https://fernwehmotive.de/?attachment_id=9212" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="20200426_OMII3576_DxO-compressor" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9212" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/20200426_OMII3576_DxO-compressor.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ein Denkmal für die Freiheit. Rosemarie Schinzler &#8211; Alles offen</figcaption></figure>
</div>
</div>



<p>Die East Side Gallery entstand nach der Öffnung der Berliner Mauer zwischen Frühjahr und Herbst 1990. Insgesamt 118 Künstler aus 21 Ländern bemalten die damals graue Betonmauer mit <strong>106 Kunstwerken</strong>. Und bewahrten die Mauer damit vor dem Abriss. Die Künstler brachten in ihren Gemälden die politischen Veränderungen der Jahre 1989/90 sowie ihre Freude über den Mauerfall zum Ausdruck. Im November 1991 wurde die Mauer mit ihren Murals schließlich unter Denkmalschutz gestellt. Allerdings machten Umwelteinflüsse und Übermalungen den Bilden zu schaffen. Nach kleineren Sanierungsmaßnahmen erfolgte schließlich im Jahr 2009 eine vollständige Restaurierung. Dabei wurden die Kunstwerke entfernt und die jeweiligen Künstler gebeten, ihre Gemälde mit beständigeren Farben erneut zu malen. </p>



<h4 class="wp-block-heading">Die weiße Seite der East Side Gallery – ein Schattenfänger</h4>



<p>Vor kurzem wurde die zur Spree zeigende Seite der East Side Gallery weiß gestrichen. Ich deutete dies zunächst als Vorbereitung für neue Kunstwerke. Lag damit allerdings völlig daneben. Die East Side Gallery wurde wieder in ihren historischen Ursprungszustand vor 1989 versetzt. In ihrer Funktion als Sperrelement war diese Seite der Mauer seit den 80er Jahren hell angestrichen. Die Grenzposten sollten die Schatten von Flüchtenden so besser erkennen können. Der historische Zustand der Mauer soll für den Besucher wieder sichtbar gemacht werden und zum tieferen Verständnis dieses Ortes beitragen.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9409" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/east-side-gallery-white-site/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="east-side-gallery-white-site" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - East Side Gallery" class="wp-image-9409" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/east-side-gallery-white-site.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die weiße Seite der East Side Gallery: vor dem hellen weißen Anstrich haben die Grenzposten die Schatten von Flüchtigen besser sehen können.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="man">#9 Wasserkontrollstelle und Molecule Man</h3>



<p>Der „Molecule Man“ von Jonathan Borofsky ist schon von Weitem zu sehen. Er steht für das Zusammenwachsen der drei Bezirke Friedrichshain, Treptow und Kreuzberg und ist ein tolles Fotomotiv. Im Hintergund seht ihr die Reste der früheren Wasserkontrollstelle der DDR. Der etwa 500 Meter lange Steg für die Abfertigung aus dem Jahr 1962 ist noch immer erhalten und steht wie alle Grenzanlagen heute unter Denkmalschutz. Hier gelang damals eine spektakuläre Flucht: zwölf DDR-Bürgern erreichten West-Berlin mit einem Ausflugsdampfer.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9414" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/wasserkontrollstelle/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="wasserkontrollstelle" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9414" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/wasserkontrollstelle.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p>Von hier aus habt ihr auch einen guten Blick auf die schöne Oberbaumbrücke. Der Grenzübergang über die Oberbaumbrücke durfte damals nur von Fußgängern benutzt werden.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9415" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/moleculeman/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="moleculeman" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9415" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/moleculeman.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9413" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/oberbaumbruecke/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="oberbaumbrücke" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9413" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/oberbaumbrücke.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="felder">#10 Die Südroute des Mauerwegs: Weite Felder und Birkenwäldchen</h3>



<p>Der südliche Teil des Mauerwegs von Schönefeld bis Lichterfelde Süd eignet sich hervorragend, wenn ihr mal <strong>raus aus Berlin ins Grüne</strong> wollt. Von dem Weg am Stadtrand habt ihr meist einen <strong>weiten Blick über die Felder</strong> vor der Stadt. Neben dem asphaltierten Radweg gibt es für Wanderer meist noch einen unbefestigten Pfad. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9410" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-7/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-7" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9410" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-7.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Blick über die Felder auf die Hochhäuser in Rudow. Vor den Häusern, dort wo die Bäume sind, verläuft der Mauerweg.</figcaption></figure>



<p>Die Strecke hat außerdem zwei Highlights etwas abseits von der eigentlichen Route: Von dem<strong> Aussichtspunkt der ehemaligen Deponie</strong> habt ihr einen tollen Blick über den Stadtrand. Auch der <strong>Dörferblick</strong> bei Rudow bietet euch eine tolle Aussicht. Doch das faszinierendste an diesem Hügel sind seine Schmetterlinge. Hier könnt ihr im Frühling mit großer Sicherheit die wunderschönen gelb-schwarzen <strong>Schwalbenschwänze</strong> beobachten.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9411" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-5/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-5" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9411" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-5.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Wo früher der Todesstreifen war, wächst heute ein Birkenwald</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9406" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/rapsfelder-am-mauerweg/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="rapsfelder-am-mauerweg" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9406" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/rapsfelder-am-mauerweg.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Vor den Toren Berlins blühen im Mai die Rapsfelder</figcaption></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p class="has-text-align-center"><strong>Wanderschuhe, Tagesrucksäcke und alles, was man sonst noch so für eine Wanderung auf dem Berliner Mauerweg brauchen könnte, findet ihr bei Bergzeit*.</strong></p>



<!-- START ADVERTISER: Bergzeit DE / AT from awin.com -->

<a rel="sponsored" href="https://www.awin1.com/cread.php?s=2721075&amp;v=12557&amp;q=343133&amp;r=667465">
    <img decoding="async" src="https://www.awin1.com/cshow.php?s=2721075&amp;v=12557&amp;q=343133&amp;r=667465" border="0">
</a>

<!-- END ADVERTISER: Bergzeit DE / AT from awin.com -->



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="dreilinden">#11 Rund um den Grenzkontrollpunkt Dreilinden</h3>



<p>Der Berliner Mauerweg von Lichterfelde Süd bis Griebnitzsee ist ein Highlight für alle Fans von <strong>Lost Places</strong>. Hier könnt ihr gleich zwei verlassene Orte entdecken. Den <strong>Grenzkontrollpunkt Dreilinden</strong> an der heutigen A115 und den <strong>ursprünglichen Grenzkontrollpunkt Dreilinden bei Teerofenbrück mit den Resten der ehemaligen Autobahnstrecke</strong>. Die Autobahn verlief damals zu nah an der innerdeutschen Grenze. Daher wurde sie umverlegt. Auch der Grenzkontrollpunkt wurde neu gebaut und bekannt unter dem Namen Checkpoint Bravo. Sein rot-blau-gelber Pop-Art Rundbau war ein starker Kontrast zu den grauen Grenzbefestigungsanlagen der DDR. Eröffnet wurde er im Jahr 1973. Seit 2002 ist die gesamte Raststätte Dreilinden allerdings verlassen und verfällt.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="8814" data-permalink="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/grenzkontrollstelle-dreilinden/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="grenzkontrollstelle-dreilinden" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-8814" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/grenzkontrollstelle-dreilinden.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Den ehemaligen Checkpoint Bravo kennt jeder, der schon mal über die A115 nach Berlin gefahren ist.</figcaption></figure>



<p>Von der früheren Grenzkontrollstelle Dreilinden ist nicht mehr viel übrig. Eine alte Autobahnbrücke, Reste der Autobahn, Markierungen und Fußgängerwege, eine Dreimastfahnenanlage und das alte Raststättengebäude. Mehr über die beiden ehemaligen Grenzkontrollpunkte erfahrt ihr in meinem Artikel <a href="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/"><strong>Lost Places – verlassene Orte in Berlin und Brandenburg</strong></a>. Nachdem ihr die ehemalige Autobahnbrücke über den Teltowkanal überquert habt, könnt ihr auch parallel zum Mauerweg die alte Autobahntrasse entlang laufen. Diese ist zwar zurückgebaut worden, aber anhand der Geländeformation noch gut erkennbar.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="8815" data-permalink="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/ehemalige-autobahn-dreilinden/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="ehemalige-autobahn-dreilinden" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-8815" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/ehemalige-autobahn-dreilinden.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Reste der Oberflächenbefestigung und der Markierung an der ersten Kontrollstelle Dreilinden.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="wannsee">#12 Abschnitt Griebnitzsee bis Wannsee – wie Urlaub</h3>



<p>Der Mauerweg zwischen Griebnitzsee und Wannsee war für mich einer der schönsten. Ein kleines bißchen wie Urlaub und perfekt für einen schönen Sommertag. Außerdem gibt es viele tolle <strong>Möglichkeiten für Abstecher zu weiteren interessanten Orten</strong>. Also bereitet euch auf einen langen Tag vor. Da es auf dem Weg auch viele <strong>tolle Einkehrmöglichkeiten</strong> gibt, ist für Stärkung und Erfrischung gesorgt. <strong>Und vergesst eure Badesachen nicht!</strong></p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9412" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-havel_02/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-havel_02" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9412" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel_02.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Für das leibliche Wohl ist auf dem Abschnitt von Griebnitzsee bis Wannsee gleich an mehreren Stellen gesorgt.</figcaption></figure>



<p>Vom S-Bahnhof Griebnitzsee führt die Strecke zunächst am See entlang bis zur Parkbrücke Klein Glienicke. Die Grenzanlagen befanden sich am südlichen Seeufer, welches für den Grenzbau enteignet worden war. Heute stehen hier beeindruckende Villen. Leider reichen deren Grundstücke meist bis zum Wasser runter, so dass es nur einen kurzen Weg am Ufer gibt. Hinter der Parkbrücke liegt Klein Glienicke. Zu Zeiten der Teilung war der Ort nur über diese kleine Brücke mit besonderem Passierschein erreichbar. An einem der Häuser könnt ihr noch die verblasste <strong>rote Werbeschrift eines ehemaligen Konsums entdecken</strong> – der Supermarktkette der DDR. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9319" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-griebnitzsee/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-griebnitzsee" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - früherer Konsum-Markt" class="wp-image-9319" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-griebnitzsee.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die rote Schrift &#8220;Konsum&#8221; hängt noch immer an früheren Supermarkt in Klein Glienicke.</figcaption></figure>



<p>Der Mauerweg führt euch anschließend an der Glienicker Brücke vorbei und am Havelufer entlang. Von hier habt ihr einen Blick auf die Sacrower Heilandskirche und die Pfaueninsel. Abstecher lohnen sich. Hinter der Pfaueninsel verläuft der Mauerweg dann auf der Pfaueninselchaussee bis zur Königstraße. Das ist nicht sonderlich spannend, zumal hier auch Autoverkehr ist. Alternativ könnt ihr durch den Grunewald laufen und die Ruhe genießen oder einfach dem Uferweg weiter folgen.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="bruecke">#13 Glienicker Brücke alias &#8220;Brücke der Einheit&#8221; oder &#8220;Agentenbrücke&#8221;</h3>



<p>An der Stelle der heutigen Glienicker Brücke gab es bereits 1660 eine Brücke, die Berlin und Potsdam miteinander verband. Kurz vor Ende des Zweiten Weltkriegs wurde die Glienicker Brücke jedoch durch deutsche Soldaten gesprengt. Die Sowjettruppen errichteten behelfsweise eine Pontonbrücke. Erst im Dezember 1949 war die Brücke wieder hergerichtet und trug fortan den Namen <strong>&#8220;Brücke der Einheit&#8221;</strong> – als Mahnung der Einheit der antifaschistischen Parteien. Doch 1952 wurde sie abgeriegelt und war nur noch mit Sonderausweis passierbar. Die &#8220;Brücke der Einheit&#8221; war nun Teil der Grenze, die Berlin und Potsdam voneinander trennte. Als <strong>&#8220;Agentenbrücke&#8221; </strong>wurde sie schließlich zu einem <strong>mystischen Ort des Kalten Kriegs</strong>. Denn über die Brücke wurden Agenten zwischen Ost und West ausgetauscht.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9322" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Glienicker Brücke" class="wp-image-9322" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke_03.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Glienicker Brücke wurde 1949 wieder hergerichtet.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9321" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-gienicker-bruecke" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9321" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-gienicker-bruecke.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die &#8220;Brücke der Einheit&#8221; wurde jahrzehntelang zur Grenze</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="sacrow">#14 Sacrower Heilandskirche</h3>



<p>Die Sacrower Heilandskirche gibt ein schönes Bild ab. Es ist schwer vorstellbar, dass die Grenze zwischen Ost- und West-Berlin über das Kirchengelände verlief. Dabei war der <strong>Glockenturm Teil der Grenzmauer</strong>. Die Gottesdienste wurden ab Dezember 1961 eingestellt, die Kirche im Niemandsland verfiel. Doch Spendengelder aus dem Westen ermöglichten wenigstens den äußerlichen Erhalt der Kirche. Der Innenraum der Kirche ist inzwischen wieder hergestellt und steht für Gottesdienste, Trauungen und Konzerte zur Verfügung. Wenn ihr die Kirche besuchen wollt, könnt ihr mit der Fähre von Krughorn übersetzen.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9320" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-havel/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-havel" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9320" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-havel.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Sieht so aus, als wäre nichts gewesen &#8211; die Sacrower Heilandskirche</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h3 class="wp-block-heading" id="bvg">#15 Mit der BVG-Fähre von Wannsee nach Kladow</h3>



<p>Die Fährüberfahrt ist grade im Sommer besonders reizvoll. Auf dem Wasser sind viele Segelboote und Paddler unterwegs. Ihr habt außerdem einen tollen <strong>Blick auf die Villen am Ufer, die Marinas und das Strandbad Wannsee</strong>. Kurz bevor die Fähre Kladow erreicht, passiert sie die winzige Insel Imchen. Hier leben hunderte von Kormoranen. Die Bäume, die ihre Nester tragen, sind abgestorben und kahl. Auch wenn die <strong>Kormorankolonie </strong>nicht bei allen Zuspruch findet, so stehen die Vögel unter Schutz und die ganze Insel ist Naturschutzgebiet.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9325" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-wannsee_05/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-wannsee_05" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-1024x683.jpg" alt="Berliner Mauerweg Highlights - Fähre über den Wannsee" class="wp-image-9325" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-wannsee_05.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die BVG-Fähre von Wannsee nach Kladow bietet viel Platz, auch für Fahrräder.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9324" data-permalink="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/berliner-mauerweg-kladow_02/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="berliner-mauerweg-kladow_02" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9324" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/berliner-mauerweg-kladow_02.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auf der Insel Imchen lebt eine große Kormorankolonie</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-buchempfehlungen-f-r-berlin-entdecker">Buchempfehlungen für Berlin-Entdecker</h2>



<p>Wenn ihr tiefer einsteigen und mehr über die Berliner Mauer erfahren wollt, dann kann ich euch folgende Bücher empfehlen. Per Klick aufs Bild kommt ihr zu Amazon, wo ihr die Bücher bestellen könnt. Wenn ihr über einen dieser Affiliate-Links etwas kauft, dann bekomme ich dafür eine kleine Provision und ihr helft mir, Fernweh-Motive weiterhin mit interessanten Artikeln zu füllen. Das Produkt wird für euch dadurch nicht teurer.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/4blejIc" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/61rAbPdVQ0L._SL1280_.jpg" alt="" style="width:155px;height:auto"/></a></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/3w16A28" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/91bRYJQ15sL._SL1500_.jpg" alt="" style="width:156px;height:auto"/></a></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://amzn.to/3vZ0waj" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><img decoding="async" src="https://m.media-amazon.com/images/W/MEDIAX_849526-T2/images/I/61Y-8p0M4vL._SL1148_.jpg" alt="" style="width:230px;height:auto"/></a></figure>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p><strong>Hat euch mein Artikel über die Highlights am Berliner Mauerweg gefallen? <strong>Dann folgt mir doch auf <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.facebook.com/fernwehmotive/" target="_blank">Facebook</a>, <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.pinterest.de/fernwehmotive/" target="_blank">Pinterest </a>oder <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.instagram.com/fernwehmotive/?hl=de" target="_blank">Instagram</a>.</strong> Ich freue mich auch riesig, wenn ihr meinen Artikel mit euren Freunden teilt. Habt ihr noch Fragen oder Anregungen? Wenn ja, dann schreibt mir doch einen Kommentar!</strong></p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading">Mehr Berlin Artikel zum Weiterlesen</h2>



<p>Ihr wollt noch mehr von Berlin entdecken? Wie wäre es mit <a href="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/"><strong>Berlins Lost Places</strong></a> oder einem Ausflug zu den <a href="https://fernwehmotive.de/art-park-tegel-berlin/"><strong>Graffiti-Hochhäusern in Art Park Berlin-Tegel</strong></a>?</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="8787" data-permalink="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/lost-place-wuensdorf/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="lost-place-wuensdorf" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Lost Places in Berlin und Brandenburg&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg" alt="Lost Places in Berlin und Brandenburg" class="wp-image-8787" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/05/lost-place-wuensdorf.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9077" data-permalink="https://fernwehmotive.de/art-park-tegel-berlin_10/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="art-park-tegel-berlin_10" data-image-description="" data-image-caption="&lt;p&gt;Art Park Tegel &amp;#8211; die Graffiti-Hochhäuser von Berlin&lt;/p&gt;
" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg" alt="Art Park Tegel - die Graffiti-Hochhäuser von Berlin" class="wp-image-9077" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/art-park-tegel-berlin_10.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>
</div>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/">Berliner Mauerweg – 15 Highlights rund um West-Berlin</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://fernwehmotive.de/berliner-mauerweg-highlights/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">9311</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin</title>
		<link>https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/</link>
					<comments>https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mareike Schadach]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 06 Jun 2020 09:00:03 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Deutschland]]></category>
		<category><![CDATA[Europa]]></category>
		<category><![CDATA[Wandern]]></category>
		<category><![CDATA[Berlin/Brandenburg]]></category>
		<category><![CDATA[Grünes Berlin]]></category>
		<category><![CDATA[History]]></category>
		<category><![CDATA[Lost Places]]></category>
		<category><![CDATA[Tierbeobachtung]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://fernwehmotive.de/?p=8976</guid>

					<description><![CDATA[<p>Ausflug ins Grüne? Wanderung im NSG Döberitzer Heide – dem ehemaligen Truppenübungsplatz bei Berlin? Hier gibt es Tipps für eure Wandertour.</p>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/">Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Direkt vor den Toren Berlins leben Wisente, Przewalski-Pferde, Rothirsche und sogar Seeadler. Ein ausgedehntes Netz aus Wanderwegen führt durch eine faszinierende Landschaft aus Heideflächen, Sanddünen, Grünland und Wäldern mit alten Eichenbeständen. Hört sich gut an, oder? Auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz „Döberitz“ hat sich ein einzigartiges Naturparadies entwickelt. Die „Sielmanns Naturlandschaft Döberitzer Heide“ lädt hier zu einem vielfältigen Naturerlebnis ein. Lest hier meine Tipps fürs Wandern auf der Döberitzer Heide und erfahrt, was ihr bei eurem Ausflug auf den ehemaligen Truppenübungsplatz bei Berlin alles sehen könnt. </p>



<span id="more-8976"></span>



<p>Unbeauftragte, unbezahlte Werbung. Der Artikel enthält Affiliate-Links.</p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p><strong><a href="#vom">Vom Truppenübungsplatz „Döberitz“ zum Ausflugsziel bei Berlin</a><br><a href="#wandern">Wandern auf der Döberitzer Heide bei Berlin</a><br><a href="#wann">Wann ist die beste Jahreszeit für einen Ausflug zur Döberitzer Heide?</a><br><a href="#mit">Mit Bus und Bahn zum Wandern in die Döberitzer Heide</a></strong><br><strong><a href="#fazit">Fazit über meinen Ausflug zur Döberitzer Heide</a></strong></p>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9017" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_12/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_12" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9017" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_12.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Landschaftsgärtner passt auf, dass die Heidelandschaft nicht zuwächst. </figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9007" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Informationstafel mit Wanderwegen auf der Döberitzer Heide" class="wp-image-9007" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Eine der vielen Informationstafel mit Wanderwegen auf der Döberitzer Heide steht direkt am Parkplatz am Eingang Elstal.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="vom">Vom Truppenübungsplatz „Döberitz“ zum Ausflugsziel bei Berlin</h2>



<h3 class="wp-block-heading">Die Nutzung als Truppenübungsplatz ließ besondere Biotope entstehen</h3>



<p>Die Döberitzer Heide wurde 1895 von Kaiser Wilhelm II. als Truppenübungsplatz offiziell eingeweiht. Doch auch zuvor fanden bereits militärische Übungen auf dem Gelände statt. Um die Jahrhundertwende wurden schließlich große Flächen gerodet. Es entstanden wüstenähnliche Flächen. Zum Abtransport des Holzes wurde sogar eine eigene Schmalspurbahn angelegt. Stellenweise sind sogar noch Reste vom Bahndamm zu erkennen. Während der Hitler-Zeit wurden auf dem Gelände Bunker und weitere Schießstände errichtet. Außerdem entstanden große Kasernen in der Nachbarschaft: die Adler-Löwenkaserne in Elstal und die Krampnitz-Kaserne bei Potsdam. Nach dem Zweiten Weltkrieg nutzten dann die sowjetischen Besatzungstruppen das Gelände als Übungsplatz.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9010" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_05/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_05" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9010" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_05.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Noch immer kann man Relikte der früheren Nutzung finden.</figcaption></figure>



<p></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9009" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_04/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_04" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9009" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_04.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Noch so ein Artefakt am Wegesrand.</figcaption></figure>
</div>
</div>



<p>Während der Nutzung als Truppenübungsplatz entwickelten sich besondere Biotope. Denn Kettenfahrzeuge, Brände und Explosionen begrenzten den Pflanzenbewuchs. Es entstanden offene und halboffene nährstoffarme Bereiche. Das Gelände wurde zu einem einmaligen, wildnisähnlichen Rückzugsgebiet für Pflanzen und Tiere. Viele von ihnen sind auf der Roten Liste erfasst.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9025" data-permalink="https://fernwehmotive.de/zauneidechse-doeberitzer-heide_19/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="zauneidechse-doeberitzer-heide_19" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9025" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/zauneidechse-doeberitzer-heide_19.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auch Zauneidechsen haben Gefallen an dem ehemaligen Truppenübungsplatz gefunden. Hier sonnt sich ein Weibchen auf einem der Radwege. Die Männchen sind während der Paarungszeit am Kopf und Rumpf grün gefärbt.</figcaption></figure>



<p><em><strong>Tipp:</strong> Rings um Berlin gibt es übrigens noch weitere ehemalige Truppenübungsplätze, die interessante Ausflugsziele sind. Beispielsweise Forst-Zinna bei Jüterborg oder die Schönower Heide im Norden von Berlin. Interessiert ihr euch für Lost Places? Dann schaut euch mal meinen Artikel über die <a href="https://fernwehmotive.de/lost-places-berlin-brandenburg/"><strong>Lost Places in Berlin und Brandenburg </strong></a>an.</em></p>



<h3 class="wp-block-heading">Naturerlebnisraum mit besonderen Landschaftsgärtnern und Militärrelikten</h3>



<p>Nach Abzug der sowjetischen Truppen 1992 kümmerte sich dann der <strong><a href="https://www.doeberitzerheide.de/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Naturschutz Förderverein Döberitzer Heide e.V.</a> </strong>um den Erhalt und die Entwicklung der Flächen. Dabei gab es viel zu tun. Denn nach Ende der militärischen Nutzung drohte den wertvollen Offenlandschaften die Verbuschung. Die Vielfalt der Biotope und der Arten war durch die natürliche Sukzession gefährdet. Dazu kam, dass das ganze Gelände mit Kampfmitteln belastet war und die Besatzungstruppen Berge von Müll und Schrott hinterließen. Erst 1999 wurde schließlich mit der <strong>Kampfmittelräumung und Beseitigung der Altlasten</strong> begonnen.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9029" data-permalink="https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/doeberitzer-heide_20/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_20" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Warnschild auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz" class="wp-image-9029" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_20.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Schilder warnen vor dem Verlassen der Wege.</figcaption></figure>



<h4 class="wp-block-heading">Landschaftsgärtner</h4>



<p>Der <strong>ehemalige Truppenübungsplatz wurde zu einem beispielhaften Naturerlebnisraum</strong>. Mit ein paar ganz besonderen Landschaftsgärtnern: Wisente, Przewalski-Pferde, Rotwild, Schafe und Ziegen halten die Vegetation kurz und helfen damit, die wertvollen Halboffen- und Offenlandschaften zu erhalten. Leider haben wir während unserer Wanderung keine der großen Tiere sehen können. Die waren tief in der Wildniszone verborgen. Dafür konnten wir umso mehr Schafe und Ziegen beobachten.</p>



<p>Doch als wir im darauf folgenden Jahr ein weiteres Mal auf der Döberitzer Heide wandern waren, da sah es schon anders aus: Von dem Aussichtsturm konnten wir eine kleine Herde Przewalski-Pferde beim Grasen beobachten. Sie waren zwar etwas weiter weg, doch auch ohne Fernglas konnte man die Tiere sehr gut sehen. Nicht weit weg von dem Aussichtsturm gab es dann noch eine weitere Überraschung für uns. Denn dort stand ein riesiger Wisent. Er war alleine und ließ sich durch unsere Anwesenheit überhaupt nicht irritieren. Was für ein beeindruckendes Tier! Er war ganz nah am Zaun und graste hier ein paar trockene Halme ab. Manchmal schaute er auf. Dann wirkte er gleich noch einmal viel größer. Sein Hals trug eine kurze, lockige Mähne und sin Kopf war mit zwei Hörnen geschmückt. Die möchte ich lieber nicht im Einsatz sehen.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9019" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_14/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_14" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9019" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_14.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Zickenkrieg!</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9018" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_13/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_13" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9018" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_13.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Bei den Schafen geht es friedlicher zu.</figcaption></figure>



<p></p>
</div>
</div>



<h4 class="wp-block-heading">Militärrelikte</h4>



<p>Noch immer sind von der früheren militärischen Nutzung Spuren zu sehen. Beispielsweise die Bunkerruine an der &#8220;Großen Wüste&#8221; oder der besser erhaltene Bunker westlich vom Obelisken. Auch kleinere Relikte findet man immer wieder am Wegesrand. Das macht eine Wanderung auf der Döberitzer Heide gleich noch ein bisschen spannender.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9023" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_18/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_18" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Bunker auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz" class="wp-image-9023" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_18.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Bunker ist verschlossen, denn er ist ein bedeutendes Fledermausquartier.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="wandern">Wandern auf der Döberitzer Heide bei Berlin</h2>



<p>Die Döberitzer Heide ist in zwei Bereiche unterteilt: </p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Seit 2010 gibt es eine 1.860 Hektar große <strong>„Wildniszone“</strong> in der Mitte. Hier leben unter anderem Wisente, Przewalski-Pferde und Rothirsche. Diese Zone ist jedoch durch einen dreifachen (!) Zaun eingefasst und der Natur vorbehalten. </li>



<li>Die ca. 1.800 Hektar große <strong>Naturerlebnis-Ringzone mit 55 km angelegten Wanderwegen</strong>, mehreren Picknickplätzen sowie einem Aussichtsturm (85 Meter ü.NN). Hier sind Schafe und Ziegen die Landschaftsgärtner.</li>
</ul>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9030" data-permalink="https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/omii4547_dxo-compressor/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="OMII4547_DxO-compressor" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Zaunanlagen um die Wildniszone auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz" class="wp-image-9030" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/OMII4547_DxO-compressor.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ausflug Döberitzer Heide &#8211; Die Zaunanlagen um die Wildniszone erinnern ein bisschen an einen Hochsicherheitstrakt.</figcaption></figure>



<p>Unten auf der Karte seht ihr meine Wanderroute durch die Naturerlebnis-Ringzone. Es ging los am Eingang Elstal. Zunächst folgte ich dem Rundwanderweg um die Wildniszone. Der ist ganz einfach zu finden. Denn er verläuft die meiste Zeit direkt neben dem Zaun der Kernzone. Über 22 Kilometer führt er durch verschiedenste Landschaften und man sieht alles, was die Döberitzer Heide zu bieten hat. Nur für den Obelisken und den Bunker habe ich einen kleinen Abstecher gemacht. </p>



<figure></figure>



<p>Für die Orientierung kann ich euch auch die Open Street Map Karten empfehlen. Da sind viele Details, Landschaftsformen und Wege eingezeichnet. </p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9013" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_08/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_08" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Aussichtsturm auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz" class="wp-image-9013" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_08.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Ganz schön hoch!</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9021" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_16/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_16" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9021" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_16.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auf der Döberitzer Heide findet ihr ein engmaschiges Mosaik unterschiedlichster Lebensräume.</figcaption></figure>



<p></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9014" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_09/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_09" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-1024x683.jpg" alt="Ausflug Döberitzer Heide - Aussichtsturm auf dem ehemaligen Truppenübungsplatz" class="wp-image-9014" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_09.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Bei Wind wird es wacklig da oben.</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9015" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_10/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_10" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9015" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_10.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Rundweg führt immer am Zaun der Wildniszone entlang.</figcaption></figure>



<p></p>
</div>
</div>



<h2 class="wp-block-heading" id="wann">Wann ist die beste Jahreszeit für einen Ausflug zur Döberitzer Heide?</h2>



<p>Wandern auf der Döberitzer Heide ist immer ein lohnenswerter Ausflug. Zu jeder Jahreseit. Dabei zeigt sich die Landschaft immer wieder mit einem neuen Gesicht:</p>



<ul class="wp-block-list">
<li><strong>Frühling</strong>: Im Mai blüht der Besen-Ginster gelb und das Silbergras verleiht den offenen Flächen im Juni einen rötlichen Glanz.</li>



<li><strong>Sommer</strong>: Der blühende Sand-Thymian und die blühende Heide färben die Landschaft lila. <strong>Wann die Heide blüht?</strong> Als Faustregel lässt sich gut merken: 8.8. bis 9.9..</li>



<li><strong>Herbst</strong>: Jetzt ist es in den Waldgebieten am schönsten, sobald sich das Laub der Bäume herbstlich verfärbt hat.</li>



<li><strong>Winter</strong>:<strong> </strong>Wenn Schnee liegt, dann ist die weite, offene Fläche im Norden der Döberitzer Heide eine tolle Winterlandschaft. Außerdem eignet sich das Gelände prima zum Ski-Langlauf.</li>
</ul>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9011" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_06/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_06" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9011" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_06.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Am Rastplatz &#8220;Große Wüste&#8221; habt ihr eine tolle Aussicht über die offenen und halboffenen Weidelandschaften.</figcaption></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9020" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_15/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_15" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9020" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_15.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Der Obelisk der Döberitzer Heide wurde 1903 von Kaiser Wilhelm II. errichtet. Die vier Marmortafeln im Sockel wurden leider gestohlen. In den Hohlräumen nisten jetzt Vögel.</figcaption></figure>



<p></p>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="mit">Mit Bus und Bahn zum Wandern in die Döberitzer Heide</h2>



<p>Ein Ausflug von Berlin zur Döberitzer Heide ist auch mit den öffentlichen Verkehrsmitteln gut machbar:</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Bis <strong>Elstal</strong> und <strong>Dallgow Döberitz </strong>mit der Regionalbahnlinie RE4. Der Zug fährt stündlich. Vom Hauptbahnhof Berlin braucht ihr etwa 20 Minuten. Von den beiden Bahnhöfen erreicht ihr nach etwa 30 Minuten Fußweg die Döberitzer Heide.</li>



<li>Am Eingang <strong>Krampnitz </strong>(Haltestelle Potsdam, Krampnitzsee) fährt die Buslinie 638 zum Bahnhof Spandau (ca. 30 Minuten).</li>



<li>Um nach <strong>Priort </strong>zu kommen, nehmt ihr den Regionalzug RE4 bis Wustermark und fahrt von hier aus noch eine Station mit dem RB21 bis Bahnhof Priort. Oder ihr fahrt mit dem RE4 bis Elstal und von hier noch drei Stationen mit der Buslinie 662.</li>
</ul>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9024" data-permalink="https://fernwehmotive.de/feldhase-doeberitzer-heide_03/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="feldhase-doeberitzer-heide_03" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9024" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/feldhase-doeberitzer-heide_03.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Auf der Döberitzer Heide sollen ca. 5.500 Tier- und Pflanzenarten beheimatet sein. Eine davon ist der stattliche Feldhase.</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading" id="fazit">Fazit über meinen Ausflug zur Döberitzer Heide</h2>



<p>Nach meinem Tagesausflug in die Döberitzer Heide und 27 gewanderten Kilometern ist klar: ich komme wieder! Ein Ausflug in die Döberitzer Heide lohnt sich. </p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Das Naturschutzgebiet ist gut mit den öffentlichen Verkehrsmitteln, Fahrrad oder Auto zu erreichen.</li>



<li>Die Döberitzer Heide ist nicht überlaufen, selbst an schönen Wochenendtagen trifft man nicht viele andere Wanderer oder Biker.</li>



<li>Das Wegenetz ist gut ausgeschildert und markiert, es gibt Informationstafeln, Picknickplätze, Bänke und einen Aussichtsturm (von dem man aber leider gar nicht so viel sieht).</li>



<li>Etwas schade fand ich, dass man auf dem Rundweg um die Wildniszone immer die Zaunanlage neben sich hat. Gut für die Orientierung aber das Naturerlebnis wird dadurch etwas geschmälert. </li>



<li>Es gibt immer was zu sehen: tolle Landschaft, Tiere, Pflanzen. Kulturhistorische Relikte aus der Zeit der militärischen Nutzung machen die Wanderung noch spannender.</li>
</ul>



<p><strong>Für Radfahrer wichtig zu wissen:</strong> einen asphaltierten Radweg gibt es nur am Rand im Norden der Döberitzer Heide. Oft sind die Wege sehr sandig, so dass ihr stellenweise schieben müsst.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" data-attachment-id="9012" data-permalink="https://fernwehmotive.de/doeberitzer-heide_07/" data-orig-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07.jpg" data-orig-size="1200,800" data-comments-opened="1" data-image-meta="{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}" data-image-title="doeberitzer-heide_07" data-image-description="" data-image-caption="" data-medium-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-300x200.jpg" data-large-file="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-1024x683.jpg" src="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-1024x683.jpg" alt="" class="wp-image-9012" srcset="https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-1024x683.jpg 1024w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-300x200.jpg 300w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-768x512.jpg 768w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07-696x464.jpg 696w, https://fernwehmotive.de/wp-content/uploads/2020/06/doeberitzer-heide_07.jpg 1200w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Die Wanderwege auf der Döberitzer Heide sind heute alle gut ausgeschildert.</figcaption></figure>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<h2 class="wp-block-heading" id="h-buchempfehlungen-f-r-ausfl-ge-in-und-um-berlin">Buchempfehlungen für Ausflüge in und um Berlin</h2>



<p>Euch zieht es nach draußen ins Grüne? Dann hab ich hier jede Menge Ausflugstipps für euch:</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51Xjlp-fuxL._SX301_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><strong><a href="https://amzn.to/2NT7E2e" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Ab ins Grüne – Ausflüge mit der Berliner S-Bahn: Rad &#8211; und Wandertouren rund um Berlin*</a></strong></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51JLFDZFdoL._SX364_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><a href="https://amzn.to/3sIpPGw" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><strong>52 kleine &amp; große Eskapaden in und um Berlin: Ab nach draußen!*</strong></a></p>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" src="https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/51lnHkzDvfL._SX303_BO1,204,203,200_.jpg" alt=""/></figure>



<p><strong><a href="https://amzn.to/2Oa2miB" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Auf Försters Wegen: Die schönsten Berliner Waldwanderungen*</a></strong></p>
</div>
</div>



<hr class="wp-block-separator has-css-opacity"/>



<p><strong>Haben euch meine Tipps für einen Ausflug auf die Döberitzer Heide gefallen? <strong>Dann folgt mir doch auf <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.facebook.com/fernwehmotive/" target="_blank">Facebook</a>, <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.pinterest.de/fernwehmotive/" target="_blank">Pinterest </a>oder <a rel="noreferrer noopener" href="https://www.instagram.com/fernwehmotive/?hl=de" target="_blank">Instagram</a>.</strong> Ich freue mich auch riesig, wenn ihr meinen Artikel mit euren Freunden teilt. Habt ihr noch Fragen oder Anregungen? Wenn ja, dann schreibt mir doch einen Kommentar!</strong></p>
<p>Der Beitrag <a href="https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/">Döberitzer Heide – Ausflug zum alten Truppenübungsplatz bei Berlin</a> erschien zuerst auf <a href="https://fernwehmotive.de">Fernweh-Motive</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://fernwehmotive.de/ausflug-doeberitzer-heide-berlin/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">8976</post-id>	</item>
	</channel>
</rss>
